Ο ΥΔΑΤΙΝΟΣ
ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΡΗ
(β΄ μέρος)

[Επιστρέψτε στο Α΄ μέρος τού άρθρου
κάνοντας κλικ εδώ]


Ο μεγάλος λιωμένος πυρήνας τής Γης, δημιουργεί ένα μαγνητικό πεδίο, που προστατεύει την ατμόσφαιρα από την ηλιακή ακτινοβολία. Αλλά ο μικρός πυρήνας τού Άρη παγώνει τόσο πολύ, που δεν προσφέρει αποτελεσματική προστασία. Ο ηλιακός άνεμος διώχνει την ατμόσφαιρά του και το περισσότερο νερό. Η πίεση πέφτει, το ίδιο και η θερμοκρασία. Ό,τι νερό υπήρχε, εξατμίζεται ή παγώνει κι έτσι έχουμε τον Άρη, που βλέπουμε σήμερα. Έναν παγωμένο πλανήτη.

Μέχρι και πρόσφατα, οι επιστήμονες πίστευαν, ότι ο πυρήνας τού Άρη είναι τόσο ψυχρός, που δεν μπορεί να μεταβάλλει και να κινήσει την επιφάνειά του. Αλλά η ανακάλυψη των ρεμάτων, των υγρών σημείων, υποδηλώνει, ότι ο πυρήνας τού Άρη δεν κρύωσε όσο πίστευαν. Επειδή δεν μπορεί να απελευθερώσει τη θερμότητά του τόσο αποτελεσματικά όσο η Γη, μια ιδέα είναι, ότι αυτή η θερμότητα αυξάνεται με τον καιρό και γίνεται μια απελευθέρωση θερμότητας, που θα λιώσει τον πάγο στο παγωμένο έδαφος τού Άρη. Αυτό το νερό ανεβαίνει στην επιφάνεια πιθανόν και με συνδυασμό αερίων, που αλλάζουν τη σύνθεση τής ατμόσφαιρας τού Άρη και δημιουργούν ένα φαινόμενο παρόμοιο με τού θερμοκηπίου. Έχουμε έτσι μια προσωρινή ασταθή κατάσταση, όπου ο Άρης είναι θερμότερος και υπάρχει νερό στην επιφάνειά του.





Φασματομετρικές απεικονίσεις τής επιφάνειας τού Άρη αποκάλυψαν την ύπαρξη τεράστιων ποσοτήτων παγωμένου νερού.


«Υπάρχει τόσο πολύ νερό στις πολικές περιοχές και στις κοντινές τους παγωμένες περιοχές, που αν απλώσουμε αυτό το νερό σε όλη την επιφάνεια τού Άρη, μπορεί να φτάσει στα έξι ή ακόμα και στα δέκα μέτρα βάθος.» Victor Baker, University of Arizona.





Το 2003, ο δορυφόρος τής NASA, Odyssey, παρουσίασε εντυπωσιακές εικόνες, όπως η παραπάνω. Μέσω τού φασματομέτρου του με ακτίνες γ, το διαστημικό σκάφος βρήκε ποσότητες υδρογόνου στο υψηλότερο σημείο τής επιφάνειας τού Άρη. Αφού τα υψηλά επίπεδα υδρογόνου υποδηλώνουν την ύπαρξη παγωμένου νερού, οι επιστήμονες πιστεύουν, ότι αυτές οι μπλε και μωβ περιοχές, όπου υπάρχει μεγάλη συγκέντρωση τού στοιχείου, αποκαλύπτουν μια τεράστια δεξαμενή παγωμένου νερού.



Phoenix Mars Lander
Ο dr. Chris McKay εξηγεί, ότι «μέχρι τώρα εξερευνούσαμε την επιφάνεια τού Άρη. Παίρναμε φωτογραφίες από δορυφόρους, κάναμε διαδρομές στην επιφάνεια και ίσως σκάβαμε λίγο είτε τραβώντας με τις ρόδες είτε με ένα μικρό βραχίονα. Φτάναμε σε βάθος λίγων εκατοστών.»

Το Phoenix Lander όμως, ήταν σχεδιασμένο να αντέχει στα βορειότερα γεωγραφικά πλάτη τού Άρη και να αναλύει τον πάγο κάτω από την επιφάνειά του. Ένας εξελιγμένος ρομποτικός βραχίονας έσκαψε ένα μέτρο κάτω από την παγωμένη επιφάνεια, όπου και εκτιμάται, ότι υπάρχει στρώμα νερού. Έχοντας μήκος σχεδόν 2,4 μέτρα, ο βραχίονας ήταν το σημαντικότερο εργαλείο τού Προσεδαφιστή. Ήταν σχεδιασμένος να σκάβει, να αφαιρεί πάγο και να παραδίδει δείγματα σε άλλα όργανα τού Phoenix.



Κατά τη διάρκεια των πέντε μηνών, που λειτούργησε ο Phoenix Mars Lander, επιβεβαίωσε την ύπαρξη παγωμένου νερού λίγα εκατοστά κάτω από την επιφάνεια τού πλανήτη, βρήκε ορυκτά, που υπάρχουν στο υγρό νερό, προσδιόρισε πιθανές θρεπτικές ουσίες στο έδαφος και παρατήρησε σύννεφα, ομίχλη και χιόνι στην ατμόσφαιρα τού Άρη.
Τράβηξε περισσότερες από 25.000 φωτογραφίες από μεγάλης κλίμακας τοπία μέχρι φωτογραφίες σε νανοκλίμακα χρησιμοποιώντας το πρώτο μικροσκόπιο ατομικών δυνάμεων, που χρησιμοποιήθηκε ποτέ έξω από τη Γη. (Καλλιτεχνική απεικόνιση από το πανεπιστήμιο Delaware).



Κανείς δεν γνωρίζει καλύτερα τις ικανότητες τού βραχίονα όσο ο αρχηγός ερευνητών τού Phoenιx, ο dr. Peter Smith: «Όταν ο βραχίονας έσκαβε την επιφάνεια, έκανε κάτι πολύ δύσκολο, διότι ελεγχόταν από απόσταση εκατοντάδων εκατομμυρίων χιλιομέτρων. Ο συνδυασμός χειρισμού τού βραχίονα και τής κάμερας δεν ήταν απλός. Ήταν σαν να ετοιμαζόταν κάποιος να οδηγήσει ημιφορτηγό χωρίς να το έχει ξανακάνει. Το φορτηγό λειτουργεί, αλλά το να μάθεις να αλλάζεις 18 ταχύτητες δεν είναι τόσο εύκολο

Ο βραχίονας τού Phoenix άφηνε δείγματα πάγου σε μια συσκευή, τον Αναλυτή Θερμικού και Εξελιγμένου Αερίου ή αλλιώς TEGA. Ο TEGA είχε οκτώ μικρούς κλίβανους με μέγεθος ίσο με το μελανοδοχείο ενός στυλό. Μόλις ένα δείγμα κλεινόταν αεροστεγώς σε ένα κλίβανο, η θερμοκρασία αυξανόταν με συνεχή ρυθμό. Όταν η θερμοκρασία έφτανε στους 1.000o C, ο πάγος και τα άλλα πτητικά υλικά εξατμίζονται.

Αν σκεφτούμε τί συμβαίνει στην κουζίνα μας, όταν βάλουμε φαγητό στο φούρνο και αρχίσει να ζεσταίνεται, μαγειρεύεται πολύ καλά στους 100 ή 200o C. Αλλά άν αυξήσουμε τη θερμοκρασία στους 400 ή 500o C, τί θα συμβεί στα οργανικά στοιχεία; Θα γίνουν καπνός, θα ενεργοποιήσουν το συναγερμό φωτιάς και θα κάνετε ένα πείραμα σαν αυτό τού TEGA.










Πάγος σε κρατήρα τού Βόρειου Πόλου τού Άρη.
Οι διαστάσεις του είναι: Πλάτος 35 km και μέγιστο βάθος περίπου 2 km. (Φωτ. European Space Agency, 2 Φεβρουαρίου, 2005).







Το Phoenix πήρε δείγμα από οκτώ διαφορετικά βάθη. Βρίσκοντας πάγο και αναλύοντας τη σύνθεσή του, το Phoenix ήταν σχεδιασμένο να χαρτογραφήσει το ιστορικό πάγων τού πλανήτη, τον μεταβαλλόμενο χαρακτήρα τους και να μάς δείξει πώς η γεωθερμική δράση και η ατμοσφαιρική αλλαγή έχουν επηρεάσει το αρχαίο νερό τού Άρη.





Η NASA αναρωτιέται:
Υπάρχουν επαρκείς αποδείξεις,
ότι ο Άρης έχει νερό;


 

Παρόμοια με τής Ανταρκτικής

η γεωλογία τού Άρη
Για να έχουν καλύτερο αποτέλεσμα από τα δεδομένα, που έστελνε ο Προσεδαφιστής, οι επιστήμονες τού Phoenix έκαναν τα ίδια πειράματα κι εδώ στη Γη. Η γεωλογία τού Άρη είναι εκπληκτικά παρόμοια με τής Γης. Ο Άρης αποτελείται από ξηρά ψυχρά τοπία με άμμο και πέτρες, αλλά και οι δυο πλανήτες έχουν κάποια ίδια χαρακτηριστικά, όπως ηφαίστεια, φαράγγια και κοιλάδες.

Ένα μέρος στη Γη μοιάζει πολύ με τον Άρη. Πρόκειται για την Ανταρκτική. Σύμφωνα με τον dr. McKay, «όταν ο Άρης ήταν στην πιο θερμή και υγρή κατάσταση, θα μπορούσε να είναι σαν τη Γη στην πιο ψυχρή και ξηρή κατάσταση. Γι΄αυτό, για μένα, το να πάμε στις ξηρές κοιλάδες τής Ανταρκτικής είναι το επόμενο καλύτερο πράγμα από το να πάμε στον Άρη.»

Αναλύσεις των dr. McKay και dr. Smith για τον πάγο τής Ανταρκτικής αποκάλυψαν, ότι μπορεί να υπάρξει ζωή σε θερμοκρασίες υπό τού μηδενός, που υπάρχουν στον Άρη. Ο dr. McKay δήλωσε: «Είναι μοναδικό αυτό, που βρίσκουμε στις ξηρές κοιλάδες και στις αρκτικές περιοχές, δηλαδή, ότι η ζωή μπορεί να τα βγάλει πέρα με μικρές και προσωρινές ποσότητες νερού.»













Φωτογραφία πάγου
μόλις κάτω από την επιφάνεια τού Άρη,
την οποία τράβηξε
διαστημικό όχημα τής NASA
τον Ιούνιο τού 2008.




Τα ακραιόφιλα τής Γης

μπορούν να επιβιώσουν και στον Άρη
Υπάρχουν κάποια μικροσκοπικά βακτήρια, τα ακραιόφιλα, που αναπτύσσονται σε ακραία περιβάλλοντα. Ανακαλύφθηκαν για πρώτη φορά πριν σαράντα χρόνια σε θερμοπηγές θερμοκρασίας 71ο C τού Yellowstone. Από τότε, βρέθηκαν και άλλα στον ωκεανό, σε πολύ αλμυρά περιβάλλοντα, ακόμα και στις πλούσιες σε ουράνιο πισίνες στους σταθμούς πυρηνικής ενέργειας. Αλλά εκείνα, που ζουν στους πάγους τής Ανταρκτικής, ενδιαφέρουν την ομάδα Phoenix. Σκέφτονται, ότι άν μπορούν να επιβιώνουν εδώ μικρόβια, γιατί όχι και στον Άρη;

Το άλλο αξιοσημείωτο πράγμα στις πολικές ερήμους είναι το πόσο καλά ο πάγος και το κρύο γενικά διατηρούν στοιχεία για την ύπαρξη ζωής. Γνωρίζουμε, ότι μπορούμε να πάμε στους πάγους τής Σιβηρίας και να σκάψουμε από μέσα μαμούθ, που είναι παγωμένα 10.000 χρόνια ή και παραπάνω. Στον Άρη, ελπίζουμε να έχουμε το ίδιο αποτέλεσμα. Ελπίζουμε να βρούμε ζωή στον πάγο τού Άρη, που μπορεί να έχει διατηρηθεί εκατομμύρια ή δισεκατομμύρια χρόνια.





Άνοιξη 2010 στο βόρειο ημισφαίριο τού Άρη.
Το σταδιακό λιώσιμο των πάγων.




Πώς μια αποτυχία οδήγησε
σε μια σπουδαία ανακάλυψη
Ο dr. Steve Squyres τού πανεπιστημίου Cornell, εξηγεί πώς έγινε η μια σημαντική επιστημονική ανακάλυψη για την υποστήριξη ζωής στον Άρη από το Rover Spirit, το 2007, όταν ένα κινητό τμήμα του έπαθε βλάβη: «Η μπροστινή δεξιά ρόδα τού Spirit δεν κινούνταν πλέον. Αλλά το καλύτερο πράγμα ήταν, ότι όσο προχωρούσαμε και σέρναμε τη ρόδα στο χώμα, σκάβαμε ένα χαντάκι και κάθε τόσο κάτι ενδιαφέρον εμφανιζόταν στον πάτο του

Η ανάλυση με ακτίνες Χ ενός μικρού τμήματος με χώμα, που συσσωρεύτηκε στη ρόδα, έδωσε απρόσμενα αποτελέσματα. Το 90% είναι διοξείδιο τού πυριτίου.

«Αυτή ήταν μια εντελώς απρόσμενη ανακάλυψη χωρίς ψάξιμο και αν η μπροστινή ρόδα δούλευε μπορεί να μην το βρίσκαμε. Η βλάβη κόστους 245 εκ. ευρώ αποκαλύπτει περισσότερες αποδείξεις, για ύπαρξη νερού. Στη Γη, υψηλά επίπεδα διοξειδίου τού πυριτίου υπάρχουν σε δυο μέρη. Σε θερμοπηγές και σε ατμίδες. Και στα δυο περιβάλλοντα υπάρχει νερό και ζωή. Το σημαντικό στην ανακάλυψη διοξειδίου τού πυριτίου είναι, ότι στις θερμοπηγές και στις ατμίδες στη Γη, τα μικρόβια αφθονούν

Το Spirit έχει ανακαλύψει στοιχεία, για την ύπαρξη μιας κατοικήσιμης ζώνης στον Άρη. Ένα μέρος, στο οποίο ακραιόφιλα, όπως αυτά στη Γη, μπορεί να αναπτύχθηκαν και ίσως υπάρχουν και σήμερα.



Ο Phoenix εξέπεμπε ακτίνες laser προς την ατμόσφαιρα και κατέγραφε το ανακλώμενο φως από τα σύννεφα, που βρίσκονταν 4 περίπου χιλιόμετρα από πάνω του.
Τα βράδυα χιόνιζε, ενώ τα πρωινά οι παγωμένοι κρύσταλλοι εξερώνονταν, σχημάτιζαν ομίχλη, ανέβαιναν ψηλά, γίνονταν σύννεφα και το βράδυ πάλι χιόνι.



Το μεθάνιο στην ατμόσφαιρα τού Άρη
προϋποθέτει ύπαρξη ζωής
Πρόσφατα, επιστήμονες τής NASA, έκαναν μια ακόμα σημαντική ανακάλυψη. Με τη βοήθεια τριών ισχυρών γήινων τηλεσκοπίων, που παρατηρούσαν το 90% τής επιφάνειας για τρία αρειανά έτη, ανίχνευσαν μεθάνιο στην ατμόσφαιρα τού Άρη (με κόκκινο χρώμα στην παρακάτω φωτογραφία) σε τρία σημεία στα βόρεια τού αρειανού ισημερινού. Υποστηρίζουν, ότι το αέριο απελευθερώθηκε πρόσφατα, διότι δεν θα είχε τέτοιο χρώμα αν βρισκόταν εκεί για πολύ καιρό.





Το μεθάνιο
στην αρειανή ατμόσφαιρα
αποτελεί
σημαντικό σημάδι ύπαρξης ζωής.


  
Το μεθάνιο μπορεί να δημιουργηθεί είτε από ηφαιστειακή δραστηριότητα είτε από ζωντανούς οργανισμούς, όπως τα μικρόβια, που πιθανολογείται, ότι ζουν στο υπάρχον νερό κάτω από την παγωμένη επιφάνεια τού Άρη. Στη Γη, το μεθάνιο παράγεται σε μεγάλες ποσότητες από χλωρίδα σε αποσύνθεση και αέρια ζώων, όπως αγελάδες, πρόβατα, κατσίκες, ακόμα κι ανθρώπους. Το ίδιο μπορεί να γίνεται και στον Άρη.

Η περίπτωση των ηφαιστειακών εκρήξεων αποκλείστηκε, γιατί το μεθάνιο δεν συνοδεύεται από άλλα αέρια, που δημιουργούνται από εκρήξεις. Ο επιστήμονας τής NASA dr. James B. Garvin εκτιμά, ότι «το μεθάνιο αποτελεί απόδειξη, ότι υπάρχει ζωή στον Άρη ή κάτι, που μοιάζει με κάποια μορφή ζωής

Η καθηγήτρια τού πανεπιστημίου τής Ιντιάνα, dr. Lisa Pratt, δηλώνει: «Είναι συναρπαστικό, γιατί είναι οι πρώτες αποδείξεις, που χρειαζόμαστε. Έχει έρθει ο καιρός να ερευνήσουμε την πιθανότητα ύπαρξης ζωής στον πλανήτη Άρη, που παράγει μεθάνιο. Οι νέες αποστολές τής NASA θα ανακαλύψουν την προέλευση τού αρειανού μεθανίου και θα απαντήσουν σε ένα παληό ερώτημα: Υπάρχει ζωή στον Άρη;»




Νερό ανιχνεύτηκε στη
Διώνη, στον Άρη, σε κομήτες κ.α..
Πονοκέφαλους δημιουργεί στους θεολογικούς κύκλους η αφθονία τού νερού στο ηλιακό μας σύστημα και μαζί με αυτήν και οι πιθανότητες εξωγήινης ζωής. Ποιός την έφτιαξε αυτή; Ενώ ο Γιαχβέ δημιούργησε Γή, Ήλιο, άστρα, ζώα και ανθρώπους στη Γη, πουθενά στη Βίβλο δεν αναφέρεται, ότι έφτιαξε και εξωγήινη ζωή... 


 


Μπορεί να σκέφτεστε, ότι αν βρούμε ζωή στον Άρη και είναι μικρόβια, γιατί να είναι τόσο σημαντικό; Αλλά μέσα σε αυτά τα μικρόβια μπορεί να υπάρχει το ενδεχόμενο αφθονίας και πολυπλοκότητας τής ζωής, όπως στη Γη. Όπως ένα βελανίδι αντιπροσωπεύει μια βελανιδιά, ένας οργανισμός στον Άρη μπορεί να αντιπροσωπεύει ενδεχόμενο ύπαρξης πολύπλοκων οικοσυστημάτων ζώων και φυτών.

Ακόμα κι αν στον Άρη ο σπόρος αυτός δεν αναπτύχτηκε στο πλήρες δυναμικό του, ακόμα κι αν το βελανίδι δεν έγινε βελανιδιά, είναι ακόμα ενδιαφέρον, γιατί μάς εξηγεί, ότι σε άλλους κόσμους θα μπορούσε να είχε αναπτυχθεί πλήρως.


Δεν είμαστε μόνοι. Η ζωή δεν συμβαίνει μια φορά, αλλά εμφανίζεται όπου και όποτε οι συνθήκες είναι οι κατάλληλες.

Υπάρχει πλούτος πληροφοριών, ιδεών και επιστήμης. Είναι μια επανάσταση. Βρισκόμαστε πολύ κοντά. Μόνο, που δεν ξέρουμε πού ακριβώς μάς πάει.

Όπως και ναʼ χει είναι συναρπαστικό...


ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΣΑΣ


1 ΣΧΟΛΙΑ

  • Ανώνυμος 29608

    5 Σεπ 2014

    Επίσης:
    http://en.wikipedia.org/wiki/Mars#Soil
    http://en.wikipedia.org/wiki/Water_on_Mars

    I.Bielidopoulos