ΣΚΙΑΝΘΡΩΠΟΙ

Ομάδες-αγέλες,
φανατισμοί, νευρώσεις


Για την ανθρώπινη φυλή, από την αυγή της παρουσίας της στον πλανήτη, η σύσταση μιας ομάδας ήταν ζωτικής σημασίας. Επρόκειτο κυριολεκτικά για ζήτημα ζωής ή θανάτου.

Οι άνθρωποι μέσα από τις ομάδες απόκτησαν μία τέτοια δύναμη επιβίωσης, την οποία δεν διαθέτουν σε ατομικό επίπεδο. Έτσι, κατάφεραν να αναρριχηθούν στην διατροφική αλυσίδα.

Οργανωμένοι πλέον και ισχυροί ξέφυγαν από την νομαδική και τροφοσυλλεκτική ζωή, έφτιαξαν πολιτείες, πολιτισμούς, δομές και αυξήθηκε ο πληθυσμός τους. Έκτοτε, οι πολιτισμοί της ανθρωπότητας εναλλάσσονται από την ευημερία στην λήθη με μεγάλη ευκολία. Μία αέναη κίνηση. Ένα φαινόμενο επιβίωσης και ανάπτυξης με ημερομηνία λήξης. Εκατομμύρια ανθρώπινες ομάδες έχουν δημιουργηθεί πάνω στο γαλάζιο πλανήτη. Αφού εδραιώνονταν, κάποιες κατέρρεαν από το βάθρο τους, άλλες μεταλλάσσονταν και άλλες εξαϋλώνονταν.

Οι άνθρωποι πήραν το μάθημά τους. Μάλιστα, το έμαθαν τόσο καλά, που αποφάσισαν να συστήσουν ομάδες για τα πάντα. Οι κοινωνίες σήμερα βρίθουν από διάφορες ομάδες, διαφορετικές μεταξύ τους με έναν μεγάλο όμως κοινό παρονομαστή: Έτοιμες να πολεμήσουν με τις αντίπαλες, μέχρι επικράτησης ή θανάτου. Το τι προσδιορίζει δύο ομάδες ως αντίπαλες, κρύβεται στις λεπτομέρειες και καθόλου στην ουσία.

Ιδέες σκέτες, από μόνες τους να περιφέρονται δεξιά κι αριστερά δεν υπάρχουν. Οι ιδέες είναι τεχνητές και η μόνη χρησιμότητα που έχουν είναι να δικαιολογούν τη σύσταση μιας ομάδας. Τα μέλη είναι το βασικότερο συστατικό τους.

IMAGE DESCRIPTIONΟι ομάδες έχουν το μεγάλο πλεονέκτημα να είναι ανώνυμες. Εσείς κι εγώ διαθέτουμε, όνομα, επίθετο, όνομα πατρός, όνομα μητρός, αριθμό αστυνομικής ταυτότητας και Α.Φ.Μ.. Αυτό μας κάνει αυτόματα, υπεύθυνους για τις ατομικές μας πράξεις.

Αν, παράδειγμα, πάω και σπάσω ένα τζάμι, θα πρέπει να πληρώσω με κάποιο τρόπο τη ζημιά: Είτε με τα δικά μου χρήματα για να το αντικαταστήσω, είτε με ποινή φυλάκισης που απορρέει από τους κανόνες της ευρύτερης ομάδας της οποίας είμαι μέλος: του κράτους στο οποίο ζω.

Αν όμως μαζευτούμε εκατό όμοιοι και σπάσουμε εκατό τζάμια, αυτό θα λέγεται διαμαρτυρία ή διαδήλωση ή όπως αλλιώς. Σε κάθε περίπτωση, είναι αδύνατον να αποδοθεί συλλογική ευθύνη γιατί δεν υπάρχει. Έναντι του νόμου, το μόνο που υπάρχει είναι η ατομική ευθύνη.


Παράδειγμα: «Μία ομάδα κουκουλοφόρων έκαψαν τέσσερα αυτοκίνητα και δέκα κάδους απορριμάτων». Η ομάδα αυτή δεν έχει όνομα, δεν έχει επίθετο, δεν έχει Α.Φ.Μ.. Της κατέβηκε να καταστρέψει και απλώς το κάνει. Το κάθε άτομο κρύβεται πίσω από την ομάδα και τα καταφέρνει μια χαρά.

Τώρα, αν τύχει και ένα ή δύο μέλη της ομάδας αυτής συλληφθούν αλλάζει πολύ το παιχνίδι. Οι συλληφθέντες, διαθέτουν όνομα, επίθετο και Α.Φ.Μ., άρα έχουν ό,τι χρειάζεται για να τιμωρηθούν (μάλλον…). Η υπόλοιπη ομάδα όμως, τα αρκετά τυχερά μέλη δηλαδή που δεν πιάστηκαν από την τσιμπίδα του νόμου, βρίσκουν καταφύγιο στην ανωνυμία τους και στο σαλόνι των γονιών τους.


Αξίωμα Πρώτο

Οι ομάδες απαρτίζονται από μέλη. Κάποια είναι ηγετικά και τα υπόλοιπα ακόλουθοί τους. Οι ακόλουθοι αυτοί εντάσσονται στην ομάδα που ταιριάζει καλύτερα στην προσωπικότητα και τον τρόπο σκέψης τους.

IMAGE DESCRIPTIONΤα μέλη τους φέρουν ακέραιη την ευθύνη για τις πράξεις και τις παραλείψεις
της κάθε ομάδας, έχουν όμως το σημαντικό πλεονέκτημα να είναι απλώς μέλη! Είναι ανώνυμοι. Σκιές ανάμεσα σε σκιές. Ποιος μπορεί να ζητήσει ευθύνες από μία σκιά;

Το συμπέρασμα του συλλογισμού είναι αμείλικτο: Τα μέλη φιάχνουν τις ομάδες, όπως ακριβώς τους αρέσει και ανάλογα με τις προσωπικές τους ανάγκες. Η δράση φέρει αντίδραση. Μοιραία δημιουργείται μία άλλου είδους, ομάδα η οποία αναφέρεται ως αντίθετη της πρώτης.


Ποια τα χαρακτηριστικά ενός εντασσόμενου σε μία οποιαδήποτε ομάδα;

Ο εντασσόμενος σε μία ομάδα, απεμπολεί την δική του κρίση, άρα και τις ευθύνες των πράξεών του και παπαγαλίζει τα λόγια του αρχηγού του μόνο και μόνο για να αποδείξει πόσο καλός ακόλουθος είναι, αλλά και πόσο δεν φέρει ευθύνη. Άλλος δίνει το παράγγελμα και όχι ο ίδιος! Πρόκειται για την ψυχολογία ενός παιδιού, που προσπαθεί να πείσει τον γονιό του, ότι «ο Γιωργάκης επέμενε να πάμε για ποδήλατο…».

Η όποια δύναμή του πηγάζει από το περιβάλλον του κι όχι από αυτόν τον ίδιο κι αυτό δείχνει πόσο ανώριμος είναι να αναλάβει τις προσωπικές του ευθύνες για τις πράξεις του.


Αυτή την ψυχολογία του παιδιού προσπαθούμε να την βγάλουμε από τα παιδιά μας, ώστε να έχουν δική τους κρίση, ενώ δεν την έχουμε βγάλει μέσα από εμάς τους ίδιους.

Ένα παράδειγμα είναι η ταινία Joker. Έγινε τέτοιος χαμός, που αποφάσισα να την δω. Σε κάθε λεπτό έψαχνα να βρω το βαθύ νόημα που δεν μπορούσα να αντιληφθώ κι έτσι με άφησε το τέλος της. Άρχισα να ρωτάω δεξιά κι αριστερά όποιους την είχαν δει, τι ήταν αυτό που τους έκανε εντύπωση. Από τις —διαστακτικές— απαντήσεις, φαίνεται ότι αυτό που τους άρεσε ήταν το τέλος της ταινίας, όπου οι «Σκιάνθρωποι» έκαιγαν κι έσπαγαν αναγνωρίζοντας σαν αρχηγό τους έναν κακοποιημένο σε παιδική ηλικία, μισότρελο.


Αξίωμα Δεύτερο

Ποιος θα είναι ο αρχηγός; Ένας μορφωμένος; Ένας ταλαντούχος; Ένας κακός; Ας είναι αρχηγός όποιος θέλει. Όποιος να ΄ναι. Αρκεί η ομάδα να μπορεί να δραστηριοποιηθεί εκεί που επιθυμεί. Για όσους διαθέτουν άγρια ένστικτα, η ένταξη σε μία επιθετική ομάδα είναι η λύτρωσή τους.

Υπάρχουν και λιγότερο επιθετικές ομάδες, τουλάχιστον εκ πρώτης όψεως.

Αν εξετάσουμε τις λιγότερο επιθετικές ομάδες, θα διαπιστώσουμε ότι στην πραγματικότητα δεν είναι καθόλου λιγότερο επιθετικές.


Οπαδοί μη επιθετικών (φαινομενικά) ομάδων

IMAGE DESCRIPTIONΟι vegans παλεύουν για να πείσουν περί της ορθότητας του τρόπου διατροφής τους, ενώ οι «αντίπαλοί» τους οι παμφάγοι δεν έχουν να παλέψουν για κάτι.

Οι ομοφυλόφιλοι επιδεικνύουν τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό, ενώ οι «αντίπαλοί» τους, οι ετετροφυλόφιλοι, δεν έχουν κάτι να επιδείξουν. Απλά το ζουν.

Για τους ανθρώπους ΑΜΕΑ δημιουργήθηκαν υποομάδες, οι οποίες με διαφημίσεις χτυπούν στο αίσθημα λύπης των μη ΑΜΕΑ για να αποκομίσουν χρήματα. Οι «αντίπαλοί» τους οι αρτιμελείς δεν περιμένουν τίποτε από κανέναν.

Οι φιλόζωοι διατείνονται ότι αγαπούν τα ζώα. Η ομάδα τους είναι ισχυρότατη. Πολυμελής, παγκόσμια και οικονομικά ισχυρή.

Στην πολιτική: Οι βασικοί αντίπαλοι είναι οι αριστεροί και οι δεξιοί.

Οι αθλητικές ομάδες: Αντίπαλοι όλοι εναντίων όλων. Παναθηναϊκοί, Ολυμπιακοί, Αεκτζήδες και πολλοί άλλοι.

Οι κοινωνικές ομάδες: Εκεί υπάρχει μεγάλη ποικιλία. Πλούσιοι, φτωχοί, τσιγγάνοι
και πολλοί άλλοι.

Οι εθνικές ομάδες: Τα έθνη-κράτη, τα οποία με την παιδεία τους χειραγωγούν αποτελεσματικά τα μέλη τους.

Οι θρησκείες, βέβαια.

Οι ομάδες υγείας. Η ιατρική και η ομοιοπαθητική, ενώ ασχολούνται με την υγεία των ανθρώπων, αντί να συνεργαστούν και να διαπιστώσουν μέσω έρευνας, τι μπορούν να κάνουν και σε ποιες ασθένειες μπορεί να βοηθήσει η χημεία και σε ποιες η βοτανολογία, λασπολογούν οι μεν έναντι των δε και κανείς δεν βγάζει άκρη.

Όλοι αυτοί φέρονται νευρωτικά και με απίστευτη έπαρση. Έχουν ανακαλύψει
το «φως το αληθινόν» κι έτσι θέλουν να αλλάξουν τα φώτα των άλλων με την επιμονή τους.

IMAGE DESCRIPTIONΔεν γίνονται νευρωτικοί λόγω ομάδας. Είναι κατ΄ αρχή νευρωτικοί και επιλέγουν την πλησιέστερη σε αυτούς ομάδα, στης οποίας τους κανόνες, μπορούν να χωράνε καλύτερα. Για δικούς τους λόγους θεωρούν ότι πρέπει και μπορούν να επιβάλλουν αυτούς τους κανόνες και στους άλλους και δεν τους ενδιαφέρει καθόλου αν οι άλλοι θέλουν ή δεν θέλουν να τους ακούσουν.

Έτσι, δεν σε αφήνουν να ξεχάσεις την όποια ομάδα τους και να τους δεις σαν ανθρώπους απλά. Δεν θέλουν. Θέλουν να παραδεχτείς το δίκιο τους. Τυλίγονται με τον ανάλογο μανδύα, τη «σημαία» τους, για να προστατεύσουν ή να καλύψουν τη νεύρωσή τους.


Τα παραδείγματα είναι τόσα πολλά.

Αν θελήσετε να συνομιλήσετε με έναν ή μία ομοφυλόφιλο/η, θα σας το επιτρέψει; Δηλαδή θα μπορέσετε να ακουμπήσετε το χέρι ενός άντρα ομοφυλόφιλου πάνω στην συζήτηση, όπως θα ακουμπούσατε ένα φιλικό χέρι ή να συζητήσετε με μία γυναίκα ομοφυλόφιλη χωρίς να αρχίσει να μιλάει σαν επιλοχίας;

Αν συναντήσετε ένα τσιγγάνο θα φταίτε αν προσπαθήσετε να τον αποφύγετε.Ενώ στην πραγματικότητα η ομάδα του κι εκείνος με την συμπεριφορά τους σας έχουν κάνει να τους αντιμετωπίζετε με επιφύλαξη.

Αν συναντήσετε έναν προνομιούχο οικονομικά άνθρωπο με υπεροπτική συμπεριφορά θα τον περιφρονήσετε; Ασφαλώς ναι και καλά θα κάνετε.

Υπάρχουν πολλοί, οι οποίοι βρίσκονται μέσα σε μία ομάδα διότι έτσι, και μόνο έτσι μπορούν όχι μόνο να επιβάλλουν την άποψή τους, αλλά και να καμουφλάρουν την προσωπική τους νεύρωση. Σε ακραίες περιπτώσεις ίσως γίνουν ήρωες, αναλόγως των περιστάσεων.

IMAGE DESCRIPTIONΟ νευρωτικός έχει συνείδηση της νεύρωσής του. Αυτό που δεν μπορεί, είναι να ανεχτεί τη διαφορετική άποψη. Η διαφορετική άποψη απαγορεύεται να υπάρχει. Αδυνατεί να δουλέψει πάνω στις ελλείψεις του για να τις διορθώσει. Δεν θέλει να του αποσπά την προσοχή καμία άλλη σκέψη εκτός από αυτήν που μπορεί να διαχειριστεί. Μόνο οι ευφυείς και ώριμοι άνθρωποι μπορούν να αποσπάσουν την προσοχή τους από τις δικές τους βεβαιότητες.

Καταπιέζονται οι vegans; Όχι. Μάλιστα, επειδή δεν καταπιέζονται βγαίνουν στην αντεπίθεση και καταπιέζουν όλους όσους έχουν κάνει διαφορετικές επιλογές.

Καταπιέζονται οι ομοφυλόφιλοι; Όχι, στην εποχή μας. Μόνο οι ετεροφυλόφιλοι καταπιέζονται, γιατί πρέπει να είναι πολιτικώς ορθοί.


Μπορούμε να μιλήσουμε με ένα γιατρό περί ομοιοπαθητικής και το αντίστροφο; Όχι βέβαια. Θα μας λοιδορήσει και το χειρότερο αυτού είναι ότι δεν έχει μελετήσει καθόλου αυτό που κοροϊδεύει. Με έναν ομοιοπαθητικό για ιατρική; Όχι βέβαια.

Μπορούμε να μιλήσουμε με έναν οπαδό θρησκείας για άλλη θρησκεία; Όχι.

Αν διαφωνείτε με τη στείρωση των ζώων, μπορείτε να το συζητήσετε με έναν φιλόζωο; Ασφαλώς όχι. Ο διάλογος είναι πρακτικά αδύνατος.

Για την ακρίβεια, έχει χυθεί πολύ ανθρώπινο αίμα πάνω στο βωμό της επιβολής της άποψης των μεν πάνω στους δε. Όποιοι κι αν είναι αυτοί.

Δεν υπάρχει ομάδα καλή και ομάδα κακή. Είναι απόλυτα όμοιες με τις αντίθετές τους. Ο Ηράκλειτος το είχε παρατηρήσει χιλιάδες χρόνια πριν με την ταυτότητα των αντιθέσεών του.

Το πρόβλημα των ομάδων αναδεικνύεται έντονα, όταν άνθρωποι από διαφορετικές ομάδες προσπαθούν να συνυπάρξουν. Αυτό συμβαίνει επειδή σε κάθε είδους ομάδα συνυπάρχουν διάφορα είδη ανθρώπων. Άνθρωποι ευφυείς και άνθρωποι ηλίθιοι. Άνθρωποι ευγενείς και αγενείς. Άνθρωποι ικανοί και άνθρωποι ανίκανοι. Άνθρωποι υπεύθυνοι και ανεύθυνοι.

IMAGE DESCRIPTIONΚι ενώ οι ευφυείς, ευγενείς, ικανοί και υπεύθυνοι άνθρωποι, θαυμάζουν την όποια αξία των άλλων ανθρώπων, οι ηλίθιοι, αγενείς, ανίκανοι και ανεύθυνοι τους ζηλεύουν και μάλιστα πολύ.

Το αξιοπερίεργο όμως στην κοινωνία των ανθρώπων είναι ότι τελικά, ο αγενής επιβάλλεται στον ευγενή. Ο ηλίθιος στον ευφυή. Ο ανεύθυνος και ο ανίκανος ζει εις βάρος του υπεύθυνου και ικανού.

Λέγεται, ότι ο εγκέφαλός μας να είναι κατασκευασμένος κατ΄ αυτό τον τρόπο.. Υπάρχει η επιδερμική φράση: «Έτσι είναι οι άνθρωποι».

Αν έτσι ήταν, εκ φύσεως, οι άνθρωποι τότε θα ήταν όλοι έτσι. Ένας άνθρωπος δύναται να γίνει ευφυής, ευγενής, ικανός και υπεύθυνος, όμως αυτό έγκειται κατά κύριο λόγο στο είδος της προσωπικής του σκέψης, και δευτερευόντως στην παιδεία που θα πάρει και στο είδος των ανθρώπων που τον μεγαλώνουν.

Ο πιο δύσκολος στόχος του ανθρώπου είναι να κατακτήσει τη βελτίωση του ίδιου του τού εαυτού. Θα χρειαστεί να αποδεχθεί το ονοματεπώνυμό του και μαζί, τις ευθύνες των πράξεών του. Να μάθει να ζητά συγνώμη. Να αποδεχθεί το γεγονός ότι δεν γίνεται να έχει πάντα δίκιο. Να μην κρύβεται πίσω από ομάδες-αγέλες.

Κάθε ανθρώπινη πράξη έχει το αντίτιμό της. Πρέπει να μάθουμε να το πληρώνουμε. Υπεύθυνος, ικανός και ευφυής άνθρωπος είναι εκείνος που το πληρώνει. Οι υπόλοιποι που προσπαθούν να το αποφύγουν ας μην ξαφνιαστούν
αν καταλήξουν πιόνια στα χέρια του οποιουδήποτε.





ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
στην «Ελεύθερη Έρευνα»:

Ψυχολογία των μαζών

Η ψυχολογία των επαναστάσεων

Η εκμηδένιση του ατόμου στο μαζικό κίνημα



ΓΡΑΨΤΕ ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΣΑΣ


7 ΣΧΟΛΙΑ

  • Ανώνυμος 48907

    16 Απρ 2020

    Κορωνοϊός: Ποδόσφαιρο χωρίς θεατές για τους επόμενους 18 μήνες!
    https://www.iefimerida.gr/spor/koronoios-podosfairo-horis-theates-gia-18-mines

    Καιρός ήταν!

  • Ανώνυμος 48902

    14 Απρ 2020

    Είστε έτοιμοι για το σχόλιο της ημέρας; Πάμε!

    Καταρχήν ας γελάσουμε λίγο...
    https://www.youtube.com/watch?v=T2czUZS-yN0

    Λίγο περισσότερο γέλιο:
    https://www.youtube.com/watch?v=mcbUn3BkzU8
    https://www.youtube.com/watch?v=GiLODp_4cBE

    Ας πάμε τώρα σε έναν ξεχωριστό τηλευαγγελιστή:
    https://www.youtube.com/watch?v=ZMkyDS5ULts

    Η αυξομείωση της φωνής του, οι εναλλαγές στις γκριμάτσες, ο τύπος είναι natural, δεν τον σταματάει ούτε η βαριά προφορά του Τέξας.
    Αν δεν ήταν τηλευαγγελιστής , θα ήταν κάποιος επιτυχημένος δικηγόρος ή πολιτικός.

    Οι άλλοι τηλευαγγελιστές δεν πιάνουν μία μπροστά του:
    https://www.youtube.com/watch?v=Z200D8dAWLM

    Και βεβαίως μουσικό διάλειμμα:
    https://www.youtube.com/watch?v=xk3BvNLeNgw
    https://www.youtube.com/watch?v=hzSwPXiPJuE
    https://www.youtube.com/watch?v=nHE7u40plD0

  • Ανώνυμος 48900

    13 Απρ 2020

    «Οι ομάδες υγείας. Η ιατρική και η ομοιοπαθητική, ενώ ασχολούνται με την υγεία των ανθρώπων, αντί να συνεργαστούν και να διαπιστώσουν μέσω έρευνας, τι μπορούν να κάνουν και σε ποιες ασθένειες μπορεί να βοηθήσει η χημεία και σε ποιες η βοτανολογία, λασπολογούν οι μεν έναντι των δε και κανείς δεν βγάζει άκρη»: είπες και εσύ την μακακία σου και θέλεις μετά να κατανοήσουμε το βάθος της βλακείας σου. Και είναι τόσες πολλές οι ομάδες (ο Αμ. Σεν τις περιγράφει ως ταυτότητες) που στην πραγματικότητα δεν είναι και τόσο δύσκολο να βρούμε πεδία συζητήσεως για να επικοινωνήσουμε και να συμβιώσουμε με όλους.

  • Ανώνυμος 48899

    13 Απρ 2020

    Διόρθωση: "Όταν επιχειρείς να ανακαλύψεις την Αλήθεια σε ένα κόσμο συνεχώς μεταβαλλόμενο που δεν υπάρχει καμία αιώνια αλήθεια κλπ ", ήθελα να γράψω

  • Ανώνυμος 48898

    13 Απρ 2020

    Από την άλλη μεριά η έλευση της πανδημίας (ήταν πασιφανές ότι κάποτε θα χτυπούσε πανδημία, αλλά κανείς δεν ήξερε πότε) θα αλλάξει δεδομένα και συνήθειες και θα χτυπήσει τομείς της κοινωνικής μας συμπεριφοράς που, ελέω τεχνολογικής υπεροχής έναντι των άλλων ειδών, έφτανε τα όρια της υπερβολής και βάλε.

    "Εν μέσω πανδημίας προτείνουν φαγητό με έντομα και σκουλήκια
    Διατροφολόγοι, περιβαλοντολόγοι και διαχειριστές πόρων προτείνουν την Ε.Ε. να δώσει άδειες για να τη βρώση εντόμων ως ιδανική πηγή πρωτεϊνών"
    https://www.ethnos.gr/kosmos/98343_en-meso-pandimias-proteinoyn-fagito-me-entoma-kai-skoylikia

    Εμ τί νομίζατε, ότι θα σφάζετε ετησίως 55 δισεκατομμύρια ζώα κτηνοτροφίας και πειραματόζωα και αν δεν απατώμαι δεν υπολογίζονται τα αλιεύματα, ψάρια, και θαλασσινά. Η ανθρωπότητα έχει ξεφύγει κατά πολύ, θεωρεί δεδομένο ότι μπορεί να καταναλώνει ασύστολα τους πόρους του πλανήτη και ούτε καν της περνάει από το μυαλό να κάνει λίγο κράτει. Έλα όμως που ήρθε ο κορονοιός για να αποκαλύψει κάποιες βρωμιές κρυμμένες κάτω από το χαλί. Και φυσικά μια πιθανή παγκόσμια περιβαλλοντική κρίση θα κάνει οποιαδήποτε πανδημία να μοιάζει με ευχάριστο παραμύθι, οι συνέπειες θα ήταν άνευ προηγουμένου.

    Πάμε να δούμε τί άλλα μας επιφυλάσσει η επόμενη μέρα της πανδημίας. Ας υποθέσουμε ότι είστε ηλικιωμένος συνταξιούχος με αγάπη για τις κρουαζιέρες σε νησιά και παραλίες. Ερωτώ, μετά την εμπειρία με τον ιό πόσοι είναι αυτοί που θα συνεχίσουν να γεμίζουν αυτά τα κρουαζιερόπλοια των 3 και 4 χιλιάδων ατόμων; Όσοι επένδυσαν σε κρουαζιερόπλοια πολύ φοβάμαι ότι ατύχησαν.

    Ένας άλλος τομέας που θα χτυπηθεί είναι οι κάθε λογής συνεστιάσεις, συγκεντρώσεις, παρελάσεις, πανηγύρια κ.λπ. Τα γήπεδα δύσκολα θα γεμίζουν και είναι αδύνατον να προβλεφθεί πότε θα αρχίσουν να γεμίζουν πάλι πραγματικά, ως εκ τούτου ας αναμένουν μειώσεις συμβολαίων μπασκετμπολίστες, ποδοσφαιριστές και αθλητές. Τώρα συζητείται η χρονιά του NBA να μην χαθεί και οι ομάδες να παίζουν χωρίς θεατές, μόνο με τηλεοπτική κάλυψη.

    Συναυλίες με χιλιάδες κόσμο να συνωστίζεται, να τραγουδά και να ουρλιάζει απλά ξεχάστε τις και δεν ξέρω πότε μπορεί να ξανασυμβούν. Θα πηγαίνουμε σινεμά και οι μισές θέσεις θα είναι άδειες, προκειμένου να υπάρχει απόσταση ενός άδειου καθίσματος μεταξύ των καθισμένων. Παρομοίως ταβέρνες και εστιατόρια, εξαρτάται βέβαια πόσο καιρό θα κρατήσει και αυτή η ιστορία με τον ιό, όσο πιο πολύ κρατήσει τόσες πιο πολλές οι μελλοντικές αλλαγές.

    Ξεχάστε επίσης οτιδήποτε από το παρελθόν με μεγάλο συνωστισμό και γκλαμουριά, π.χ. οι εικόνες από καζίνο με πλήθη κόσμου, γεμάτα ξενοδοχεία, γεμάτες αίθουσες. Καιρός να μπεί λίγη τάξη στο βασίλειο των ανθρώπων διότι το είχαν παρακάνει με τους συνωστισμούς και τις διάχυτες εκδηλώσεις κοινωνικής συναναστροφής.

    Επίσης οι οικονομολόγοι ενδεχομένως να εντάξουν στις παραμέτρους οικονομικής ευρωστίας μιας χώρας και τον αριθμό των ΜΕΘ που διαθέτει και τον αριθμό του νοσηλευτικού προσωπικού. Σίγουρα πάντως ο τομέας της υγείας θα ανέβει σε σημασία.

    Βεβαίως θα υπάρχουν και οικονομικές επιπτώσεις. Αυτό το βλέπουμε ήδη και το βιώνουμε: δεν τρώμε έξω σε εστιατόρια, μαγειρεύουμε. δεν ταξιδεύουμε, γενικά δεν ξοδεύουμε πολλά. Σε συνδυασμό με την παγκόσμια οικονομική ύφεση ουσιαστικά προθερμαινόμαστε για μια λιτή ζωή. "Το μέλλον ανήκει σε αυτούς που ξέρουν να ζουν με τα λίγα".

  • Ανώνυμος 48897

    13 Απρ 2020

    Οχι, δεν δέχομαι ότι οι νευρώσεις, είναι η αιτία που οι άνθρωποι θέλουν να ανήκουν σε μια ομάδα ή σε μια αγέλη. Οι νευρώσεις είναι αποτέλεσμα και όχι αιτία.
    Πρώτα πρώτα για λόγους "αντικειμενικής" αλήθειας πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι οι ομάδες μέχρι σήμερα παρέχουν και οφέλη στα μέλη τους, που δεν θα είχαν αν ζούσαν μόνοι τους. Συνεπώς, η πρώτιστη αιτία της ομαδοποίησης είναι το προσωπικό συμφέρον.
    Αλλά τι είναι αυτό που κάνει τα μέλη της ομάδας φανατισμένα, επιθετικά, άκαμπτα και δογματικά, νευρωτικά και συχνά έτοιμα ακόμη και να πολεμήσουν με άλλες ομάδες και να δώσουν την ζωή τους;
    Εγώ την αιτία την βρίσκω στο μεγαλύτερο λάθος της ανθρώπινης σκέψης, που την χαρακτηρίζει κατά μήκος της γνωστής της ιστορίας. Στην πιο διαδεδομένη αντίληψη, ότι υπάρχει κάποια ανώτερη αλήθεια "εκεί έξω" που αξίζει την πίστη και την υπακοή σ΄αυτήν.
    Και αυτή την Αλήθεια ο άνθρωπος επιχείρησε να την προσεγγίσει με τρείς βασικά τρόπους.
    Μέσω της θρησκείας, δηλαδή η ύπαρξη ενός "άλλου" κόσμου, ο οποίος είναι αληθινός, δίκαιος και τέλειος (θεός), σ' αντίθεση με τον δικό μας κόσμο που είναι ανάξιος λόγου.
    Μέσω της ηθικής, η οποία πιστεύει ότι αυτός ο κόσμος είναι άδικος, κακός και δια της ηθικής θα βελτιωθεί, θα αρθούν οι αδικίες, οι ανισότητες και θα κυριαρχήσει η δικαιοσύνη. Αυτή η αντίληψη εκφράστηκε από ένα μέρος της φιλοσοφίας και του μαρξισμού.
    Και ο τρίτος τρόπος, είναι η πίστη στη λογική, στον ορθολογισμό και την επιστήμη σαν μια μέθοδο να προσεγγιστεί ο "πραγματικός" κόσμος που βρίσκεται πίσω από τον κόσμο που αντιλαμβανόμαστε μέσω των αισθήσεων.
    Όταν επιχειρείς μέσα σε ένα κόσμο συνεχώς μεταβαλλόμενο, όπου δεν υπάρχει καμία αιώνια αλήθεια και συνεπώς ούτε η θρησκεία ούτε η ηθική και ούτε η λογική μπορούν να την προσεγγίσουν γιατί όλα αυτά είναι κατασκευάσματα του μυαλού, τότε είναι ζήτημα χρόνου να δημιουργηθούν δόγματα, ομάδες, εξουσιαστικοί μηχανισμοί, να καθιερωθεί η βία και η επιθετικότητα προς οποιοδήποτε δεν αποδέχεται την "αλήθεια" -δηλαδή το συμφέρον - της ομάδας, της αγέλης, της θρησκείας, του κράτους κλπ. Εννοείται, πως για να αποκτήσει η ομάδα περισσότερη αίγλη και δύναμη, θα ταυτίσει την ¨ανώτερη αλήθεια της", που δεν μπορεί να τεθεί υπό αμφισβήτηση, με τα συμφέροντα της. Και επειδή ποτέ δεν θα αποδείξει ότι η αλήθεια της είναι πέρα από κάθε κριτική, θα την ταυτίσει (την αλήθεια της) με τα συμφέροντα της ομάδας, επειδή είναι ευκολονόητο ότι τα μέλη δύσκολα αμφισβητούν τις αξίες της ομάδας τους, όταν αυτές ταυτίζονται και με τα ατομικά συμφέροντα τους.
    Από κει και πέρα είναι ζήτημα χρόνου να εμφανιστούν μαζικά στους ανθρώπους συμπεριφορές όπως νευρώσεις, φαντασιώσεις, επιθετικότητα, μίσος, αντιπαραθέσεις χωρίς νόημα, βούληση για εξόντωση αυτού που δεν ασπάζεται την πίστη μου (όχι μόνο θρησκευτική) κλπ

    Από την άλλη ας σκεφτούμε ένα κόσμο που δεν κυριαρχείται από την "μόνη αλήθεια", από κάποια υπέρτατη αλήθεια, όπου ακόμη και η έννοια αλήθεια δεν είναι υπεράνω κριτικής.
    Νομίζω πως η ομάδα, η συλλογικότητα, η αντιπαράθεση ιδεών αποκτά ένα άλλο νόημα.
    Το άτομο μπορεί να εμφανίζεται με περισσότερη δυναμική, δεν υποβαθμίζεται μέσα στην αγέλη, από ¨κάποιος," γίνεται πρόσωπο. Δεν εκπροσωπεί μια αλάνθαστη πίστη, παρά μόνο τον εαυτό του. Ζει τον εαυτό του, σαν τον "τελικό σκοπό" .
    Γιάννης

  • Ανώνυμος 48896

    13 Απρ 2020

    Συμφωνώ με το γενικό πνεύμα του άρθρου, για παράδειγμα στην αρχή που λέει:
    "Για την ανθρώπινη φυλή, από την αυγή της παρουσίας της στον πλανήτη, η σύσταση μιας ομάδας ήταν ζωτικής σημασίας. Επρόκειτο κυριολεκτικά για ζήτημα ζωής ή θανάτου. Οι άνθρωποι μέσα από τις ομάδες απόκτησαν μία τέτοια δύναμη επιβίωσης, την οποία δεν διαθέτουν σε ατομικό επίπεδο. Έτσι, κατάφεραν να αναρριχηθούν στην διατροφική αλυσίδα."
    "Έκτοτε, οι πολιτισμοί της ανθρωπότητας εναλλάσσονται από την ευημερία στην λήθη με μεγάλη ευκολία. Μία αέναη κίνηση. Ένα φαινόμενο επιβίωσης και ανάπτυξης με ημερομηνία λήξης."

    Και στο τέλος που λέει:
    "Ο πιο δύσκολος στόχος του ανθρώπου είναι να κατακτήσει τη βελτίωση του ίδιου του τού εαυτού. Θα χρειαστεί να αποδεχθεί το ονοματεπώνυμό του και μαζί, τις ευθύνες των πράξεών του. Να μάθει να ζητά συγνώμη. Να αποδεχθεί το γεγονός ότι δεν γίνεται να έχει πάντα δίκιο. Να μην κρύβεται πίσω από ομάδες-αγέλες."

    Ας δούμε όμως κάποιες λεπτομέρειες:

    Καταρχήν η μεγαλύτερη ομάδα είναι η κοινωνία. Έλα όμως που δεν είναι η μόνη. Το κάθε άτομο αισθάνεται πιο κοντά με την μικρή ομάδα στην οποία ανήκει, δηλαδή οικογένεια, φίλους. Εξάλλου από παλαιολιθική εποχή πάντα με μια μικρή σχετικά ομάδα πέρναγε τη ζωή του ο άνθρωπος, τον βολεύει ψυχολογικά, συναισθηματικά, συμφεροντολογικά. Δεν είναι δυνατόν για ένα άτομο να συνάψει στενές φιλίες με χιλιάδες ή εκατομμύρια άτομα, δεν γίνεται. Έγραψα ότι δεν είναι η μόνη ομάδα η κοινωνία, διότι υπάρχουν ένα σωρό υποομάδες, από ένα πολιτικό κόμμα ή μια εταιρία με τους εργαζόμενούς της μέχρι τους μοναχούς ενός μοναστηριού. Μπορεί οι ομάδες να θέλουν να υπάρχουν μυστικά για διάφορους λόγους όπως οι τέκτονες παλιά. Αυτό το αλισβερίσι με τις ομάδες δεν πρόκειται να σταματήσει ποτέ για όσο υπάρχει ανθρώπινη κοινωνία.

    Αν ο νόμος αρχίσει να ποινικοποιεί τις ομάδες ζήτω που καήκαμε, είναι σαν να ανοίγει το κουτί της Πανδώρας. Ας υποθέσουμε ότι ένας που δολοφονεί την οικογένειά του είναι ορθόδοξος και ολυμπιακός. Θα μπορούσε λοιπόν κάποιος να επεκτείνει την ποινικοποίηση των ομάδων στη θρησκεία και στο ποδόσφαιρό και όχι μόνο. Δεν στέκει, υπάρχουν όρια που έχουν να κάνουν με την ύπαρξη της σημαντικότερης ομάδας που είναι η κοινωνία, με την επιβίωσή της και την εύρυθμη λειτουργία της. Τυχόν ποινικοποίηση των ομάδων θα έβαζε μπόμπα στα θεμέλια της κοινωνίας, κάτι που κανείς δεν θέλει (χωρίς να σημαίνει ότι η κοινωνία είναι κάτι τέλειο χωρίς αρνητικά). Ορθώς λοιπόν ο νόμος στρέφεται κατά του ατόμου. Για να ποινικοποιηθεί κάποια ομάδα, π.χ. το κόμμα της Χ.Α., θα πρέπει να υπάρχουν σοβαρά και αδιάσειστά στοιχεία ότι επιβουλεύεται τη μεγαλύτερη ομάδα, την κοινωνία δηλαδή. Υπενθυμίζω ότι η ίδια η έννοια της κοινωνίας είναι ατελής και γεννά συνεχώς προβλήματα, ανεξαρτήτως των θετικών της χαρακτηριστικών, ως εκ τούτου εντός του σώματος της κοινωνίας δεν μπορούμε να απαιτούμε να είναι όλα τέλεια, κάθε άλλο, υπάρχουν αρκετές αντιφάσεις και απλά το μόνο που μένει προκειμένου να συνεχίζει να υπάρχει ο κοινωνικός ιστός είναι να δείχνουμε ανεκτικότητα, μέχρι ενός σημείου δηλαδή, όλα έχουν κάποια όρια, κυμαίνονται δηλαδή εντός ενός εύρους τιμών, πέραν των οποίων αρχίζουν οι κλυδωνισμοί.

    Όσον αφορά την ταινία "Joker" δεν έχει κανένα βαθύ νόημα. Άρεσε στον κόσμο διότι είναι απλά μια αρκετά καλή ταινία. Εξηγούμαι, η ταινία αφορά κάποιον τυπάκο, loser θα τον λέγαμε, ο οποίος τρώει απανωτά χαστούκια από την κοινωνία, το παλεύει, αλλά όλα του πάνε στραβά και αρχίζει να τα χάνει και άθελά του πυροδοτεί μια κοινωνική αντίδραση, αποτελεί ουσιαστικά την σταγόνα που ξεχειλίζει το ποτήρι στην προβληματική κοινωνία στην οποία ζει. Με μια καλή ερμηνεία από τον Φοίνιξ ο θεατής αρχίζει να συμπαθεί τον Τζόκερ και μάλιστα ταυτίζεται και με τον χαρακτήρα του loser/καρπαζοεισρπακτορα, αφού όλοι μας είχαμε τις αναποδιές μας και ακόμα τα όνειρα και επιδιώξεις που δεν έγιναν πραγματικότητα. Αυτό είναι όλο, περίπου η ίδια συνταγή με τη γνωστή και χιλιοειπωμένη ιστορία του Σπάιντερμαν στις πρώτες ταινίες, που τα χάνει όλα (δουλειά, κορίτσι κ.λπ.) διότι όλα του πάνε στραβά.

    Όσον αφορά τις ψυχωτικές ομάδες, Συνήθως ψυχωτικό είναι ήδη το άτομο πριν ενταχθεί σε κάποια ομάδα και μέσω αυτής εκδηλώνεται η ψύχωσή του. Λογικό και αναμενόμενο η ψύχωση να εκδηλώνεται εκεί που δραστηριοποιείται κάποιος.

    Οσον αφορά την ομοιοπαθητική, αν κάποιος σου πει ότι είναι μέρα ενώ είναι νύχτα και προσπαθεί να σε πείσει ότι είναι μέρα, εσύ απλά θα σταματήσεις να συζητάς μαζί του, δεν χρειάζεται να τον λοιδωρήσεις, αν και κάποιοι μπορεί να το κάνουν. Αυτό που θέλω να πω είναι ότι θα πρέπει να υπάρχουν και αποδείξεις ότι κάτι λειτουργεί όπως οι οπαδοί ισχυρίζονται ότι λειτουργεί. Επίσης οι οπαδοί απόψεων που δεν έχουν ισχύ δεν είναι πιόνια του κάθε μπροστάρη που τους ταίζει με σανό;

    "Δεν υπάρχει ομάδα καλή και ομάδα κακή. Είναι απόλυτα όμοιες με τις αντίθετές τους. Ο Ηράκλειτος το είχε παρατηρήσει χιλιάδες χρόνια πριν με την ταυτότητα των αντιθέσεών του."
    Αν είναι ταυτόσημες τότε ποιος ο λόγος να υπάρχουν δύο αντιθέσεις και όχι μία.

    Όσο το αναλύω βλέπω το πραγματικό πρόβλημα. Δεν είναι ο εγκέφαλος του ανθρώπου, αλλά η ίδια η ύπαρξη της κοινωνίας μας. Δεν είναι δυνατό να συμβιβαστούν απολύτως η ατομική μας φύση με τις επιταγές και απαιτήσεις της κοινωνίας από το άτομο. Το κλειδί εδώ είναι η ανεκτικότητα, δεν υπάρχει μαγική λύση ή κάποιο φιλοσοφικό τρυκ.
    Τα πράγματα περιπλέκονται με την ανάπτυξη της τεχνολογίας που στις μέρες μας έχει επικεντρωθεί στη δικτύωση όλων των ανθρώπων του πλανήτη με κάθε μέσο. Στη ουσία όμως οι βασικές αρχές δεν αλλάζουν. Για όσους δεν έχουν καταλάβει όλες αυτές οι τεχνολογικές εξελίξεις: smartphones, tablets, 5G, internet of things και τα σχετικά οδηγούν στη στενότερη και ευρύτερη δικτύωση όλων των ανθρώπων μεταξύ τους, προς τα εκεί οδεύουμε και οι απώτερες συνέπειες είναι άγνωστες.