Αφιέρωμα
τής «Ελεύθερης Έρευνας»
στο '21

 

 
«Ο κύριος Κωνσταντίνος Σάθας,
έν τινι αξιολόγω πονηματίω επιγραφομένω: "Η κατά τον ιζ΄αιώνα επανάστασις τής ελληνικής φυλής" διατείνεται εν σελ. 14, ότι το γνωστόν Καρυοφύλλι ονομάσθη ούτω από τού εν Βενετία οπλοποιού Carlo figlio (Καρόλου υιού). Περίεργος μα την αλήθειαν η ανακάλυψις, αλλΆ ουδόλως ευάρεστος.

»Τολμώ μάλιστα, να είπω προς τον φίλον, ότι απαγορεύεται οιωδήποτε η διά τοιούτων ερευνών καταστροφή των θελκτικών μύθων, διΆ ων ετράφημεν...»


Αριστοτέλης Βαλαωρίτης,
Αθανάσιος Διάκος.
Αστραπόγιαννος, Αθήνα, 1867, 64-66.



 




Βλάχοι,
αρβανίτες, ανατολίτες,
βορειο-
αφρικανοί κ.ά.

Οι σημερινοί ελληνόφωνοι χριστιανοί κάτοικοι τού ελλαδικού χώρου δέν είναι φυλετικοί απόγονοι ή πνευματικοί κληρονόμοι των αρχαίων ελλήνων, των αθηναίων, τής δημοκρατίας, των φιλοσόφων κ.λπ..

Είναι επήλυδες, βαλκάνιοι, ανατολίτες, βορειοαφρικανοί και όχι μόνον, ορθόδοξοι, με έντονη ανάμειξη τής οθωμανικής κουλτούρας.

Έμαθαν να επιβιώνουν σε αυτοκρατορίες δεσποτικές (βυζάντιο, τουρκοκρατία) αναπτύσσοντας την υποκρισία, την κουτοπονηριά και πολλά άλλα ελαττώματα με σκέψη εντελώς διαφορετική από αυτή τού δυτικού κόσμου...



 



Η θρησκευτική
πίστη
δέν αποτελεί προϋπόθεση
για την υγιή ευημερία
των κοινωνιών


Yπάρχει μια κοινή πεποίθηση, την οποία μοιράζονται οι οπαδοί των διαφόρων θρησκειών, ότι η λατρεία τού θεού και η υπακοή στα κελεύσματα τής θρησκείας θεωρούνται ουσιώδη για μια υγιή και ειρηνική κοινωνία, ενώ όταν ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων μιας κοινωνίας απορρίψει το θεό, τότε θα επέλθει η αποσύνθεσή της.

Σε περίπτωση, που η θρησκευτική αυτή θεωρία, τού ότι η τυχόν απομάκρυνση από το θεό είναι η αιτία για όλα τα κακά τής κοινωνίας είναι σωστή, τότε θα έπρεπε να αναμένουμε τα περισσότερο θρησκευόμενα έθνη στη Γη να είναι οι προμαχώνες τού εγκλήματος, τής φτώχειας και των ασθενειών και τα πρότυπα των υγιών κοινωνιών. Η σύγκριση των άθρησκων εθνών όμως, με τα περισσότερο θρήσκα αποκαλύπτει μια πολύ διαφορετική κατάσταση...



 



Η λέξη καρκίνος στις μέρες μας έχει αποκτήσει τεράστια δύναμη. Μόνο το άκουσμά της αρκεί για να σπείρει τον τρόμο και τον πανικό.

Φανταστείτε αν ο γιατρός σας μετά από κάποια εξέταση, σάς ανακοίνωνε, ότι έχετε καρκίνο. Στην κυριολεξία θα άνοιγε η γη να σάς καταπιεί, θα παραλύατε από τον φόβο σας και θα πιστεύατε, ότι σε σύντομο χρονικό διάστημα θα πεθαίνατε.

Θα δεχόσασταν ό,τι θα σάς έλεγαν οι «ειδικοί», νοιώθοντας αδαής και άσχετος για την ίδια σας την ασθένεια. Δεν θα είχατε καμμία άποψη για την πορεία και την εξέλιξη τής ασθένειάς σας, καμμία επιλογή για το τι αγωγή θα λαμβάνατε, για το αν θα κάνατε χημειοθεραπεία ή όχι, για το αν θα σάς χειρουργούσαν, αν θα ακρωτηρίαζαν κάποιο πάσχον μέλος σας. Όλα αυτά θα τα αποφάσιζαν οι γιατροί σας ακολουθώντας το «πρωτόκολλο τού καρκίνου» χωρίς να σας ρωτήσουν, απλά θα σάς τα ανακοίνωναν!

Θα ξυπνάγατε απ΄ το χειρουργείο και θα σάς έλειπε το στήθος σας, το νεφρό σας, ο μισός πνεύμονάς σας, ή κάποιο άλλο όργανό σας και δεν θα μπορούσατε παρά να συναινέσετε με την αφαίρεση αυτή. Θα ακολουθούσαν ατελείωτες χημειοθεραπείες και ακτινοβολίες, επειδή «έτσι θα έπρεπε». Θα έπεφταν οι τρίχες τού σώματός σας, τα νύχια σας και θα είχατε τεράστιες επιπλοκές και παρενέργειες. Εσείς, απλά θα δείχνατε την απόλυτη εμπιστοσύνη στις γνώσεις και στις μεθοδολογίες τής συμβατικής Ιατρικής σιωπηλά και στωικά χωρίς άποψη και δυνατότητα επιλογής, αφού σας έχουν ήδη πείσει μέσω τής πληροφόρησης, που έχετε λάβει από τα Μ.Μ.Ε. και τους γιατρούς σας, ότι αυτοί και μόνον αυτοί μπορούν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τον καρκίνο…

Είναι όμως αυτή η πραγματικότητα;



 


      

Read articles in English

 
 
Πρεμιέρα
τής ταινίας «Α»
στο Sani Festival



Σάββατο 26 Ιουλίου

ώρα 21:30

Θα προηγηθεί συζή-
τηση με τους δημι-
ουργούς τής ταινίας,
όπου θα παρουσια-
στεί αναλυτικά σαν
case-study όλο το
project και θα μιλή-
σουν πάνω στην
έννοια τής πολιτικής
ανυπακοής με
αφορμή και έμπνευ-
ση την Αντιγόνη
και το σήμερα

Η ΕΝΤΑΞΗ
ΤΩΝ ΑΡΒΑΝΙΤΩΝ
ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ
ΦΑΝΤΑΣΙΑΚΟ




Έγραψε στις 20.04.2013 ο/η: Μπαλτσιώτης Λάμπρος

Επιστροφή

Στις αρχές τού 19ου αιώνα, σε μια μεγάλη συμπαγή περιοχή, που ξεκινούσε από το νοτιοανατολικό τμήμα τού νομού Φθιώτιδας, περιλάμβανε το νομό Βοιωτίας (εκτός τού βορειοδυτικού τμήματος), τη νοτιότερη Εύβοια και την Βόρεια ¶νδρο, όλη την Αττική, σημαντικό τμήμα των νομών Κορινθίας και Αργολίδας, την επαρχία Τροιζηνίας και τα νησιά τού Αργοσαρωνικού (εκτός τής Αίγινας) όλοι οι ντόπιοι οικισμοί ομιλούσαν αρβανίτικα.

Πέρα από αυτήν την περιοχή υπήρχε μια ακόμη σημαντική περιοχή, στο εσωτερικό τής οποίας μιλούνταν αρβανίτικα, στη δυτική Πελοπόννησο: ξεκινούσε από την βόρεια ορεινή Ηλεία και κατέληγε στην Τριφυλία τής Μεσσηνίας. Σήμερα, μόνο στην τελευταία επιζεί η γλώσσα.

Εκτός από μερικά διασπαρμένα χωριά στην Αρκαδία, στα οποία (εκτός τού Δάρα) η γλώσσα έχει εκλείψει, υπήρχαν δυο ακόμη σημαντικές οικιστικές συγκεντρώσεις. Η πρώτη στην ανατολικότερη Λακωνία, όπου σήμερα ελάχιστοι ηλικιωμένοι σε λίγα χωριά μιλούν τη γλώσσα, η δεύτερη περιλάμβανε το όρος Παναχαϊκό, στο οποίο όμως σήμερα η γλώσσα έχει σχεδόν εκλείψει, ενώ διατηρείται περισσότερο στους μετακινηθέντες από αυτό στη δυτική Αχαΐα και σε άλλα χωριά τού νομού.

Το λιγότερο το ένα πέμπτο (και με όχι εντελώς απίθανο το ένα τρίτο) τού πληθυσμού μιλούσε αρβανίτικα. Τα αλβανικά αυτά τής νοτιότερης Ελλάδας προέρχονται από μεσαιωνικά ιδιώματα. Οι γλωσσολόγοι συμφωνούν, ότι «προέρχονται» από νοτιοανατολικά τοσκικά ιδιώματα, δηλαδή σχετίζονται με την τσάμικη υποδιάλεκτο.
 



Το «μακρυνάρι»
είναι ο χαρακτηριστικός τύπος τού στενόμακρου,
κεραμοσκεπούς λαϊκού αρβανίτικου σπιτιού με συνεχόμενα δωμάτια και την είσοδο στη μακρυά
πλευρά του.

Η κάτω αριστερή φωτογραφία είναι από τη Μεταμόρφωση Αττικής
και οι άλλες από το Λιόπεσι, σημερινή Παιανία.

Οι όροι (χρήσεις, ιδεολογία)
Οι μεσαιωνικές ελληνόγλωσσες πηγές περιγράφουν τους πρωτοεμφανιζόμενους στα κείμενα βαλκανικούς αυτούς πληθυσμούς ως αλβανούς και αρβανίτες (ή αλβανίτες) στις λόγιες και δημώδεις γλωσσικές μορφές αντίστοιχα. Η διπλή αυτή χρήση αφορά συνολικά τους χριστιανικούς και μουσουλμανικούς αλβανόφωνους πληθυσμούς τής Ηπείρου και Αλβανίας όσο και τής νότιας Ελλάδας. Κατ' αυτόν τον τρόπο, στις ιστορικές μαρτυρίες δέν παρατηρείται διαφορά στον προσδιορισμό μεταξύ βορείων και νοτίων αλβανόφωνων, τουλάχιστον μέχρι τις πρώτες δεκαετίες τού 20ού αιώνα, αλλά και περίπου μέχρι και τη δεκαετία τού 1950.

Με έναυσμα ίσως το σημαντικό ιδεολογικά σύγγραμμα τού Κώστα Μπίρη (Αρβανίτες. Οι δωριείς τού νεώτερου ελληνισμού), που εκδίδεται το 1960, και σαν αποτέλεσμα τής απομόνωσης τής Αλβανίας, τής ανάγκης διαχωρισμού από τους αλβανούς πολίτες και το αλβανικό έθνος, καθώς και τής τυπικής λήξης τής γλωσσικής διμορφίας, ο μεν όρος αλβανός τείνει να σημαίνει τον αλβανό τής Αλβανίας ο δε όρος αρβανίτης τον αλβανόφωνο τής νότιας Ελλάδας και, κατ' επέκταση, το σύνολο των αλβανοφώνων τής Ελλάδας, διαχωρισμός πλήρως παγιωμένος πλέον.

Το παλαιότερο αυτοπροσδιοριστικό όνομα των αρβανιτών Αρμπερόρ (Arbëror) έχει εγκαταλειφθεί και ξεχαστεί από τις κοινότητες. Σήμερα, ο όρος που χρησιμοποιείται, προέρχεται από τον ελληνικό ετεροπροσδιορισμό αρβανίτης, αρβανίτ (arvanitë) και για τη γλώσσα χρησιμοποιούνται οι όροι αρβανίτ, αρβανίτικα, και σπανιότερα αρμπερίστε (arvanít(e)/arbërishte).

Οι αρβανίτες συμμετέχουν ως ντόπιοι ορθόδοξοι χριστιανοί στην επανάσταση, ως έλληνες-ρωμιοί, και εξ αρχής συμβάλλουν στη δημιουργία τού εθνικού κράτους και εντάσσονται στο εθνικό φαντασιακό. Η γλωσσική τους ετερότητα δέν τους αποκλείει από την δημιουργούμενη φαντασιακή κοινότητα, αφού από την αρχή εντάσσονται στην εθνική γενεαλογία και αποτελούν συστατική ομάδα τού ελληνικού έθνους.

Ήδη το 1850, ο Κων/νος Παπαρρηγόπουλος θα γράψει: «Δυο φυλαί κατοικούσι την Ελλάδα, η ελληνική και η αλβανική. ΑλλΆ η αλβανική φυλή αποτελεί άραγε έθνος ίδιον;». («Εισαγωγή εις την ιστορίαν τής αναγεννήσεως τού ελληνικού έθνους», Πανδώρα, τ. Α΄, φυλλ. 9, Ιούλιος 1850, σ. 201, βλ και Σκοπετέα σ. 188). Η «αφομοιωτική δύναμη τού ελληνισμού» επενεργούσε (και) στους αλβανούς, ειδικά σε αυτούς τού ελληνικού βασιλείου.

Η «ανακάλυψη» των πελασγών (και των ιλλυριών) από τους ευρωπαίους προσφέρει τη φυλετική καθαρότητα και συγγένεια με τους αρχαίους έλληνες, αφού πλέον και οι αλβανοί ανήκουν στους αρχαίους και εντόπιους λαούς. Με την ευρωπαϊκή εγκυρότητα καθίστανται αδελφός λαός με καταγωγική σχέση με τους «υπόλοιπους» έλληνες. Διάφορες θεωρίες αναπτύσσονται, ώστε να στηρίξουν αυτό το σχήμα.



Λιόσια, Πλάκα, Λυκουρέζος, Μπιθικώτσης κ.λπ. κ.λπ..
Αποσπάσματα από εκπομπή
για τους αρβανίτες
από τον δημοσιογράφο... κ. Αρβανίτη.
(ΕΤ 1, Από πού κρατά
η σκούφια μας).

Η συγκρότηση τής ελληνικής εθνικής ταυτότητας των αρβανιτών σαφώς σχετίζεται και με την αργοπορημένη εθνοποιητική διαδικασία των αλβανών, αλλά και την παρουσία τους ως συνόλου στο νέο κράτος. Σχετικά διαφορετική είναι η στάση των αρβανίτικων κοινοτήτων τής νότιας Ιταλίας και Σικελίας (των ιταλοαλβανών), οι οποίες εμπλέκονται στην εμφάνιση και διαμόρφωση τού αλβανικού εθνικισμού.

Στην απουσία διαμόρφωσης μιας ξεχωριστής αρβανίτικης-αλβανικής εθνικής ταυτότητας συνέβαλε και το γεγονός, ότι δέν μπορούν να εντοπιστούν συνολικά διαφορές στην κοινωνικοοικονομική συγκρότηση των ελληνόφωνων από τις αλβανόφωνες κοινότητες, κάτι, που ανιχνεύεται μερικούς αιώνες πριν.

Αρβανίτικες στρατιωτικές και πολιτικές ελίτ
Η ιδιόμορφη οικονομική ανάπτυξη τής Ύδρας και των Σπετσών, και κατά δεύτερο λόγο τού Πόρου και τού Κρανιδίου, που ενδεχομένως θα μπορούσε να διαφοροποιήσει την θέση των αρβανιτών στο νέο ελληνικό κράτος, σταματά με την επανάσταση. Αφού αποτυγχάνουν να περάσουν από το ιστίο στον ατμό και αφαιμαγμένες οικονομικά από τον πόλεμο, οι παρακμάζουσες αυτές κοινότητες στρέφονται στην επάνδρωση τού κρατικού μηχανισμού, στον οποίο θα διατηρήσουν σημαντικές θέσεις μέχρι τις πρώτες δεκαετίες τού 20ού αιώνα.

Οι λίγες μαρτυρίες τού 19ου αιώνα καταδεικνύουν, ότι τουλάχιστον στο πρώτο μισό του, υπάρχει μια ιδιαίτερα σημαντική αίσθηση γλωσσικής και πολιτιστικής ενότητας των αρβανιτών μεταξύ τους. Τα αρβανίτικα παραμένουν γλώσσα προφορικής παράδοσης, παρά την περιορισμένη τους γραπτότητα στον 19ο αιώνα. Γνωρίζουμε, ότι τουλάχιστον τον 19ο αιώνα είχαν μια περιορισμένη παρουσία στο δημόσιο χώρο και σημαντική στη θρησκευτική ζωή. Οι συμπαγείς περιοχές αλβανοφωνίας, η άγνοια ή η περιορισμένη γνώση τής ελληνικής από το πιο μεγάλο τμήμα των κοινοτήτων καθιστούν τα αρβανίτικα σε μερικές περιοχές «langue vehiculaire», κάτι, που σε μερικές περιπτώσεις συνεχίζεται μέχρι τη δεκαετία τού 1950.

«Οι δυο αδελφοί λαοί»:
Θεωρίες περί συγγενών και αδελφών φυλών και γλωσσών

Οι αλβανοί, κυρίως οι χριστιανοί ορθόδοξοι, αλλά και οι μουσουλμάνοι και πολύ λιγότερο οι καθολικοί, θα αποτελέσουν μέχρι τη δημιουργία τού αλβανικού κράτους, αλλά και στη συνέχεια μέχρι τα τέλη τής δεκαετίας τού 1920, τους αδελφούς, που ανήκουν στην Ελλάδα και στο ελληνικό έθνος, αφού άλλωστε δέν συνιστούν έθνος. Κυρίως μετά την εμφάνιση τού αλβανικού εθνικισμού στη δεκαετία τού 1870, οι αρβανίτες τού ελληνικού κράτους χρησιμοποιούνται στην προσπάθεια τής Ελλάδας να προσελκύσει τους αλβανικούς πληθυσμούς. Μια σειρά επαφών αρχίζουν με σημαίνοντες αλβανούς, οι οποίες προσβλέπουν ακόμη και σε διάφορες μορφές συνομοσπονδίας ή δημιουργίας ελληνοαλβανικού κράτους.

Το 1878 αποτελεί ορόσημο για το αλβανικό ζήτημα ως μέρος τού ανατολικού ζητήματος. Η δημιουργία τού Συνδέσμου τής Πρισρένης (Λίγκας τού Πρίζρεν) και η άρνηση των αλβανών στην ενδεχόμενη προσάρτηση τής Ηπείρου στην Ελλάδα, εγκαινιάζει μια ενεργή πολιτική προσεταιρισμού, πέρα από τους ορθόδοξους, και των μουσουλμάνων αλβανών, η οποία βρίσκει σχετική ανταπόκριση στη βάση τού «κοινού σλαβικού κινδύνου». Είναι εμφανές
όμως, και από τις ελληνικές αρχειακές πηγές, ότι η ελληνική πολιτική στόχευε στον εξελληνισμό των αλβανών μέσω αυτής τής πολιτικής «παγίδευσής» τους.

Η σφοδρή αντίθεση τού Πατριαρχείου στον εγγραμματισμό τής αλβανικής, ιδιαίτερα για τους ορθόδοξους, και η ανάλογη οθωμανική πολιτική για τους μουσουλμάνους, στάθηκαν αρωγοί σε αυτήν την πολιτική. Η οθωμανική διοίκηση δέν μπορούσε να δεχθεί τη διοικητική «εδαφοποίηση» των αλβανών.

Την ίδια περίοδο στην Ελλάδα μπορούμε να διακρίνουμε μια πικρία των διανοουμένων αρβανιτών για την αντιμετώπιση τής γλώσσας τους. Τα στοιχεία που έχουμε δέν είναι επαρκή, ώστε να θεμελιώσουμε την αρχή ενός κινήματος ή να καθορίσουμε τα χαρακτηριστικά του.











Οι αρβανίτες και τα αρβανίτικα
λειτούργησαν στην υπηρεσία
τού φαντασιακού τής Ρωμιοσύνης
περί τής ευγενούς καταγωγής,
σα γέφυρα στο «ομόαιμον» ελλήνων και αλβανών.
Στη φωτογραφία εικονίζεται ο δήμαρχος τής Σαλαμίνας
πριν το 1915 (Λαογραφικό Μουσείο Σαλαμίνας).

 
 

Οι μαρτυρίες είναι επαρκείς, όμως, σχετικά με την πολιτική γλωσσικού εξελληνισμού, που ασκήθηκε όλο τον 19ο αιώνα, γνωρίζουμε, ότι υπήρχε ήδη από την δημιουργία τού κράτους μια ιδιαίτερη εκπαιδευτική πολιτική για τις αρβανιτόφωνες περιοχές, ώστε να μειωθεί η χρήση τής γλώσσας και να εξαφανιστεί: Ίδρυση σχολείων ειδικά για κορίτσια, μεγάλη έμφαση στην εκπαίδευση και στην επάνδρωση με δασκάλους κ.λπ.. Τα μέτρα «γλωσσικής
καταστολής» τής μεταξικής περιόδου θα εφαρμοστούν, πιο χαλαρά βέβαια, σε σχέση με τους σλαβόφωνους, ακόμη και στους αρβανίτες τής Αττικής.

Το 1912-1913 με την ενσωμάτωση των «Νέων Χωρών» στην Ελλάδα και την είσοδο εκατοντάδων χιλιάδων μή ελληνόφωνων, για τους οποίους μάλιστα μάχονται ο ελληνικός και οι γειτονικοί εθνικισμοί, η γλωσσική ετερότητα των αρβανιτών τής νότιας Ελλάδας, δέν συνιστά το παραμικρό πολιτικό πρόβλημα για το ελληνικό κράτος.

Η χρήση των αρβανιτών στην ιδιαίτερη ελληνοαλβανική διαμάχη θα συνεχιστεί (βλ. Βενιζέλος).

Μετά τον Β΄παγκόσμιο πόλεμο κυριαρχεί, όπως και για οποιαδήποτε άλλη μορφή ετερότητας στην Ελλάδα, η πλήρης αποσιώπηση και απόκρυψη. Η γλώσσα υποχωρεί σημαντικά μετά το 1950, ταχύτερα από ότι στις άλλες μή
ελληνόφωνες κοινότητες τής Ελλάδας. ΠαρΆ όλο, που ακόμη και στη δεκαετία τού 1970 θα μπορούσε κανείς να βρει ακόμη λίγους μονόγλωσσους ομιλητές στη νότια Ελλάδα, η μετατόπιση προς την ελληνική είναι ραγδαία τελευταία.

Στα τέλη τής δεκαετίας τού 1970 και στις αρχές τού ΅80, που σχηματικά μπορούμε να ταυτίσουμε με την ανάληψη τής διακυβέρνησης από το ΠΑΣΟΚ, η συγκυρία εγγυάται μια μεγαλύτερη σχετικά ανοχή στα ζητήματα πολιτισμικής και γλωσσικής ετερότητας. Είναι η περίοδος, που ένα τμήμα των διανοούμενων αρβανιτών τής νότιας Ελλάδας προσανατολίζεται στη διάσωση τής γλώσσας και τού πολιτισμού των αρβανιτών.


Πηγή: Κ. Μπίρης, Ν. Σαλτάρης,
«Ρίζες ελλήνων, αρβανίτες», έκδ. «Πήγασος».
Το 1982 δημιουργείται ο Αρβανίτικος Σύνδεσμος Ελλάδας, ο οποίος δραστηριοποιείται για μια δεκαετία περίπου. Με ηγεσία, που ανήκε στην ευρύτερη Αριστερά τής εποχής, όχι μόνο δέν διατηρούσε σχέσεις με τα κέντρα ελέγχου τέτοιων δραστηριοτήτων (ΥΠΕΞ κ.λπ.), αλλά και αποδεχόταν τη σχέση των αρβανιτών με τους αλβανούς. Ασκούσε μια όχι ασήμαντη επιρροή στις κοινότητες, τουλάχιστον μέχρι το 1987.

Το 1987, σύμφωνα με μαρτυρίες μελών τού συνδέσμου, ακροδεξιοί κύκλοι, που σχετίζονταν με τις ελληνικές μυστικές υπηρεσίες, εξαπολύουν επίθεση εναντίον του καθιστώντας τον στα μάτια τμήματος των κοινοτήτων προδοτικό όργανο των αλβανών. Οι εκδηλώσεις ταυτοτικού χαρακτήρα, όπως η πολύ μεγάλη προσέλευση από πολλά γειτονικά χωριά σε τοπικές συγκεντρώσεις τού συνδέσμου με αρβανίτικα τραγούδια, ανασύρουν τον παράλογο φόβο δημιουργίας (εθνικής) μειονότητας.

Το μακεδονικό και η έλευση των αλβανών μεταναστών αποτελούν τους εξωγενείς -αλλά πολύ σημαντικούς- παράγοντες παρακμής τού συνδέσμου και τής όλης κίνησης.

Οι αρβανίτες, και ειδικά τής νοτιότερης Ελλάδας, υφίστανται σοκ από την ύπαρξη ανθρώπων, με τους οποίους μπορούν να συνεννοηθούν. Η προσπάθεια αποφυγής ταύτισής τους με τους αλβανούς, είτε στο εσωτερικό των κοινοτήτων είτε από τους άλλους, οδηγεί στην απομάκρυνση από ό,τι το κοινό με αυτούς, δηλαδή την κοινή γλώσσα.


Η κίνηση τής δεκαετίας τού 1980, ενώ αποενοχοποίησε τις κοινότητες σε σχέση με την καταγωγή τους, δέν μπόρεσε να συμβάλει στη διάσωση τής γλώσσας. ¶λλωστε, το βιβλίο τού Αριστείδη Κόλλια, που πρωτοκυκλοφόρησε το 1983, και έκτοτε είναι το πιο πολυδιαβασμένο βιβλίο από τις ίδιες τις κοινότητες, έχει τον χαρακτηριστικό τίτλο «Αρβανίτες και η καταγωγή των ελλήνων».

Η προσπάθεια, που είχε ξεκινήσει μετά τον πόλεμο, και προωθούσε μια ημι-επίσημη ιστορική εκδοχή για τους αρβανίτες τής νότιας Ελλάδας, εντείνεται τη δεκαετία τού 1980 -ως αντίπαλο δέος στο σύνδεσμο- και ισχυροποιείται μετά την παρουσία των αλβανών στην Ελλάδα.

Κυρίαρχο στοιχείο αυτού τού λόγου, που είχε βασικό αποδέκτη τις κοινότητες, ήταν -και είναι- η αποσύνδεση από τους αλβανούς και την τυποποιημένη επίσημη συγγενή γλώσσα: Οι αρβανίτες δεν κατάγονται από αλβανούς, τα αλβανικά δέν σχετίζονται με τα αρβανίτικα (ακόμη και στην Ήπειρο), υπήρχε παντοτινή διγλωσσία ή η γλώσσα επιβλήθηκε στις κοινότητες (χαρακτηριστικό δείγμα επιστημονικοφανούς λόγου: Σ. Καργάκου: Έλληνες, αλβανοί, αρβανίτες). Μερικά από τα παραπάνω ιδεολογήματα ενστερνίζεται τμήμα τής επιστημονικής και ακαδημαϊκής κοινότητας (που δεν σχετίζεται άμεσα με την κάθε επιμέρους επιστήμη), η οποία τα επαναφέρει έχοντάς τους προσδώσει αυξημένο κύρος.

Το μεγαλύτερο τμήμα των αλβανόφωνων κοινοτήτων και των τοπικών ελίτ έχουν ενσωματώσει τη γλωσσική και πολιτιστική απαξίωση. Σε μερικές περιπτώσεις όχι μόνο δέν ενδιαφέρονται για τη διατήρηση τής γλώσσας, αλλά είναι εχθρικοί σε ο,τιδήποτε μπορεί να εκληφθεί ως ενεργός προσπάθεια διάσωσής της ή να τους αποκόψει στα μάτια των άλλων από τον κορμό τού έθνους.
  



Οι επαναστατήσαντες ντόπιοι ορθόδοξοι αρβανίτες αποτέλεσαν συστατικό τμήμα τού δημιουργούμενου ελληνικού έθνους, τής φαντασιακής
κοινότητας των ρωμιών.
Η
φουστανέλλα ήταν
το παραδοσιακό τους ένδυμα.



 
Αυτοεικόνα υποτίμησης
Οι αρβανίτες τής νότιας Ελλάδας διατηρούν και σήμερα μια «χαλαρή» αίσθηση τού συνανήκειν, όπως αυτή εκφράζεται με την ακριβή γνώση των γεωγραφικών ορίων τής ομάδας και των γλωσσικών τους διαφορών, κυρίως από τους γεροντότερους. Η ύπαρξη ενός «παναρβανίτικου» ρεπερτορίου τραγουδιών από το 1930 τουλάχιστον, που ισχυροποιείται και μετά το 1980, μπορεί να θεωρηθεί από τα τελευταία εθνοτικά marker.



Σημειώσεις:
1. Το παραπάνω κείμενο αποτελείται από αποσπάσματα από άρθρο τού κ. Λάμπρου Μπαλτσιώτη, που αναρτήθηκε στην ψηφιακή βιβλιοθήκη τού Πάντειου πανεπιστημίου (pandemos.panteion.gr), με τίτλο: «Ιστορία και πολιτισμός τής νεότερης Αλβανίας». Ο τίτλος και η εικονογράφηση έγιναν με μέριμνα τής «Ελεύθερης Έρευνας».

2. Διαβάστε ακόμα στην «Ελεύθερη Έρευνα»:
- Θεμελιώδεις μύθοι τού αλβανικού εθνικισμού

- Για τους μεσαιωνικούς αλβανικούς εποικισμούς στον ελλαδικό χώρο:
  Από τον Σπάτα και τον Τατόη, στο Χαλάνδρι και τη Λούτσα...

- Για το εθνογραφικό χάος και τη γέννηση των εθνικισμών στα Βαλκάνια:
  Μακεδονική σαλάτα

- Για τη φουστανέλλα:
  Φουστανέλλα: Μια παραδοσιακή αλβανική φορεσιά


 
Επιστροφή Επιστροφή στην κορυφή


ΣΧΟΛΙΑ



gnosifree έγραψε...
Φίλε Λάμπρο, μου τράβηξε την προσοχή το επίθετό σου. Μπαλτσιώτης Μήπως γνωρίζεις το τι σημαίνει;
20.04.2013, 20:06:57





Ανώνυμος 28397 έγραψε...
Υπόσχομαι για αυτή την εμετική αλβανολαγνεία σας ότι θα κάνω ιδιαίτερη έρευνα σχετικά για το ύφος του τότε νεοελληνικού βασιλείου στην προσπάθεια προσάρτησης των ΝΟΤΙΩΝ Αλβανών (Τοσκαριάς) αφού ξεχνάτε οτι η περιοχή είχε κατα δεκάδες χιλιάδες Ελληνόφωνους (Βορειοηπειρώτες) και Κραβαρίτες βλαχόφωνους ελληνικής συνειδήσεως. Θα ξεκινήσω μόνο με την διατριβή ενός διακεκριμένου αλβανολόγου του Νικολάου Γεωργίου Νικοκλή ''Περί της αυτοχθονίας των Αλβανών ήτοι Σκιπιτάρ'' του 1855 που έριχνε βολές σε τέτοιου είδους αλβανολαγνείες και θεωρίες κυρίως Αυστριακών που ισοπέδωναν την συνέχεια του ελληνισμού. Βιβλίο γραμμένο σε αρχα'ί'ζουσα αττική διάλεκτο. Εκτός αυτού το αλβανικό μόρφωμα ξεκίνησε σε μεικτή απο πληθυσμό κατοίκους τον Αυλώνα. Πως είναι δυνατόν να ταυτίζετε τους Θηβαίους με τους υπόλοιπους Αρβανίτες εν Ελλάδι. Κυρίως οι Αρβανίτες του Μοριά υπέφεραν σκληρά αλλα και πολέμησαν τουρκιά και προσκυνημένους βλ. τα χωριά της ορεινής Αχα'ι'ας και δη τα Ζουμπάτα χωριο του προσκυνημένου Νενέκου. Ο Σαγιάς, Αρβανίτης απο την πεδιάδα και οπλαρχηγός εξάδελφος του Νενέκου ήταν ένα περίτρανο λαμπρό παράδειγμα. Δεν θέλουμε να έχουμε καμμία σχέση οι Αρβανίτες απο τον Μοριά με Θηβαίους και θεωρίες του Κόλλια. Ξέρουμε καλά οτι είστε αριστεροί. Όχι ότι έχουμε κάτι με τους αριστερούς αλλα κυρίως γιατί η εμφύλια μισαλοδοξία σας θέλησε να προσβάλει το εθνικό ιδεώδες. Χάσατε τον πόλεμο, υπήρξαν βιαιότητες εναντίον αριστερών Ελλήνων απο χωροφύλακες αλλά δεν υπάρχει καμμία περίπτωση να ακούσουμε τη γνώμη σας απο τη στιγμή που οτι κάνετε δεν το κάνετε για ευημερία, αλλά το κάνετε μέσα στα πλαίσια μιας διεθνιστικής σαλάτας απο μίσος. Μάθετε εσείς όλοι (γιατί αμφιβάλω εάν ασπάζονται όλοι οι Θηβαίοι θεωρίες Κόλλια) οτι απήχηση δεν θα βρείτε! Και αν είστε σίγουροι οτι οι θεωρίες σας θα σας επιστραφούν και θα πάνε απο κεί που ήρθαν.. Στο χώμα!!! Ζήτω στην αρβανιτιά του Μοριά και σε ολόκληρη την Ελλάδα!
14.04.2014, 20:45:09





Ανώνυμος 29325 έγραψε...
ARVANITE SORROW

Saturday, 7 April 2012

Καθαρη Αλβανικη συνειδηση ,των Aρβανιτων....
"Arvanitika
ε = ë
«Τσσë ντΆ Αθίνë ντΆ Αλαμάνë
σούμë καπετάνëρ γιάνë ..σσκιπëταρë
σσούμë καπετάνëρ γιάνë..σσκιπëταρë
πο, Μουσταμπεΐν ε βράνë
Κουσσ ε βράου Μουσταμπεΐν,
τσσΆ ισσ νιë ιλλ γκα γκιάκου ίνë;
Πο ε βράου Καραϊσκάκη
φακιεζίου, μουστάκε ι γκλιάτë.
μπρεσκότσα ε Λιβαδίσë
βράου, λουανë Σσκιπéρίσë»
In Greek
Από την Αθήνα ως την Αλαμάνα
πολλοί καπετάνιοι είναι Αλβανοί ..
πολλοί καπετάνιοι είναι Αλβανοί ..
μα, σκοτώσαν τον Μουσταμπέη!
Ποιος σκότωσε τον Μουσταμπέη!
που ήταν ενα αστέρι του αίματός μας
Τον σκότωσε Καραϊσκάκης
ο μαυροπρόσωπος, ο μακρυμουστάκης.
ο βάτραχος της Λειβαδιάς "

02.07.2014, 22:46:54





Ανώνυμος 29326 έγραψε...

Ανώνυμος 28397 έγραψε...

Ποιον εκπροσωπείτε κυριε ?

Μεγας Αρβανιτης Βανγκελι Λιαπη !Αθανατος!

1:10 Οι αρβανιτες δεν ηξεραν την Ελληνικη Γλωσσα
2:38 Να πουμε καλυτερα ποιος δεν ηταν αρβανιτης στο 1821
4:41 Ntouam krye,ntouam kesem (dashi në krye të kopesë)

8:12 Ολες οι περιοχες ηταν αρβανιτικες περιοχες,Elefsina,Mandra,Magoula,Aspropirgo,Salamina
απο πισω Dervenohorja,Krora,Kavasalla,Kakoniskiri,Pili,Shkurta
Για να μη πουμε τα πολλα ,να λεμε τα λιγα,που δεν ειναι αρβανιτικα σε ολη την Αττικη
...και ειναι Αθηνα,Πειραια,Μεγαρα .Ολα τα αλλα αρβανιτικα.
Κορινθο.
Τα γυρω χωρια ολα αρβανιτικα
part 1
http://www.youtube.com/watch?v=kWl6saHKS_I
part 2
http://www.youtube.com/watch?v=ehXyDLHMbA0

http://axhafaj2gmailcom-adriano.blogspot.com/2012/04/blog-post.html
02.07.2014, 22:50:50





Ανώνυμος 29348 έγραψε...
Κατεβάστε την εικόνα με ένα κλικ, μετά την λήξη δευτερολέπτων
http://sharesend.com/bus84ydb

15.07.2014, 12:07:05





Ανώνυμος 29349 έγραψε...
Είναι ντροπή να λέτε ψεμετα πρωτίστως στον εαυτό σας λέγοντας ότι είστε Ελληνες αφού εσείς οι αρβανίτες είστε τεκμηριωμένα τουρκαλβανοι δηλαδή αλλοδαποί πληθυσμοί και όχι Ελληνες, και οι μεγαλύτεροι καταστροφείς.

Αυτά είναι πουστιές του εβραιο-αθηναικου κράτους που στην ουσία βλάπτουν όλους μας, διότι ο καθ ΄ενας πρέπει να είναι άφοβα αυτό που είναι, εκτος αν κάποιος έχει κόμπλεξ κατωτερότητας και θέλει να είναι κάτι που δεν πρόκειται να γίνει ποτε στη Ζώη του.
15.07.2014, 12:53:48





Ανώνυμος 29352 έγραψε...
Και αν ειναι αληθεια αυτες οι αρλούμπες που λεει ο αρθογραφος που ειναι το κακο ? Γιατι το γραφει σαν να ηταν λάθος ? Τιμη μας και καμάρι μας που εχουμε στο εθνος μας τους αρβανίτες.
15.07.2014, 22:30:18





Ανώνυμος 29355 έγραψε...
ιδιαιτερα στο θεμα της γλωσσας καλοι μου συνελληνες[αρβανιτες και μη] το ολο point που λενε και στο χωριο μου ειναι οτι ΟΛΟΙ ανεξαιρετως οι αρβανιτες σε ολη την ελλαδα μεχρι και πριν 2-3 δεκαετιες ειχαν σαν πρωτη γλωσσα επικοινωνιας μεταξυ τους αποκλειστικα τα αρβανιτικα-αλβανικα, Ας μην μιλησουμε την περιοδο πριν την ιδρυση του νεοελληνικου κρατους η και λιγο πιο μετα που οι ανθρωποι δεν ηξεραν ουτε κουβεντα στα ελληνικα,τα παραδειγματα πολλα..σε χωρια της βοιωτιας απο προσωπικη πειρα υπηρχαν γιαγιαδες που τους μιλαγες ελληνικα και δεν καταλαβαιναν τι τους ελεγες,
16.07.2014, 07:28:20





Ανώνυμος 29356 έγραψε...
Προς---»Ανώνυμος 29355 ΜΑΛΛΟΝ ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΝΟΗΣΗΣ ΤΙ ΛΕΕΙ ΕΔΩ ΚΑΙ ΔΕΝ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΕΤΕ ;;; ...ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΦΑΝΤΑΣΙΑΚΟ !!!


Α) Το αν ψεύδεστε εσείς η το εβραιο-αθηναικο κράτος δεν νιαζει κανέναν νομο. Το αν είστε τουρκαλβανος (αρβανιτης) είναι δικαίωμα σας, γεγονός και δεν μπορεί κανένας τρισάθλιος, ελεεινός να σας πείσει ότι δεν είστε τουρκαλβανος (αρβανιτης).


Β) Δεν είμαστε όλοι Ελληνες, δεν έχουμε την ίδια πατρίδα -καταγωγή, γλώσσα ήθη και έθιμα. Επόμενος ο καθ ένας είναι περήφανος για αυτό που είναι, είτε είναι τουρκαλβανος (αρβανιτης), είτε είναι βλάχος είτε είναι ότι δηποτε άλλο.

Ούτε βλάχοι δεν είναι Ελληνες, http://www.freeinquiry.gr/pro.php?id=2213, το λένε και οι άνθρωποι ότι δεν είναι και αυτοπροσδιορίζονται τεκμηριωμένα, όπως ο κάθε λογικός άνθρωπος ανά τον κόσμο.


Γ) Αλλο η μητρική γλώσσα, και άλλο η γλωσσά που μαθαίνει κάνεις στο σχολείο μιας χώρας.

Δ) Η Ελληνική γλώσσα μιλιέται αδιάκοπα εδώ και εκατομμύρια χρόνια σε όλη την Ελλάδα, σε όλη την επαρχία της Ελλαδας, με σχόλια κτίρια και όχι τσαντίρια η εκκλησιαστικά κρυφά σχόλια. Οποίος προτιμούσε την μόρφωση από τα πρόβατα είχε την δυνατότητα και επί τουρκοκρατίας. Εκτος προφανέστατα σε αυτά τα μέρη http://sharesend.com/bus84ydb


Ε) Εκτος προφανέστατα σε αυτά τα μέρη http://sharesend.com/bus84ydb




16.07.2014, 11:27:39






ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΣΧΟΛΙΟΥ



Υπολειπόμενοι χαρακτήρες

Κωδικός ασφαλείας:

7+7=





ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ


Από: (ηλεκτρονική διεύθυνση)


Προς: (ηλεκτρονική διεύθυνση)


Σημείωση: (προαιρετικό)

0 χαρακτήρες γράψατε και απομένουν 255.

Αποστολή

Αναζήτηση σε:


Αποστολή

 




FreeInquiry© 2013
ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ !

 
ΚΑΤΕΒΑΣΤΕ
ΒΙΒΛΙΑ ΔΩΡΕΑΝ


Διαβάστε περισσότερα
 
 
ΓΙΝΕΤΕ ΜΕΛΟΣ



Διαβάστε περισσότερα
 
 
ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ
Η ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ
ΤΩΝ ΑΡΘΡΩΝ ΜΑΣ



Διαβάστε περισσότερα
 
 
GEONION

A vision that pushes the boundaries
of design and technology and welcomes
the days to come in a unique way...

Διαβάστε περισσότερα
 
E FIND

Η ηλεκτρονική «κασέτα» εγγραφής
τού internet!
Πάνω από 1.500.000 «μαγνητοσκοπήσεις»...

Διαβάστε περισσότερα
 


Οι μεσαιωνικοί κάτοικοι
τού ελλαδικού χώρου
μέσα από σπάνιες περιγραφές ξένων περιηγητών

«Η άλλοτε ένδοξη Αθήνα είναι τόσο ερημωμένη, που φαίνεται απίστευτο, ότι υπήρξε κάποτε ένδοξη. Εγώ, τουλάχιστον, δέν είδα πουθενά φοβερότερο τόπο. Ερημιά, ξεραΐλα, αγκαθιές και βάλτοι»
D΄Aramon, γάλλος πρεσβευτής (ιστ΄αι.)

«Ο πληθυσμός τής Σάμου είναι τουρκικός»
Ruy Gonzales de Clavijo, απεσταλμένος τού βασιλιά τής Καστίλλης, Ερρίκου ΓΆ, στην αυλή τού Ταμερλάνου

«Η Ελευσίνα είναι τώρα ένα φτωχό χωριό με 1.200 κατοίκους, κυρίως αλβανούς»
John Fulleylove - J. A. M. Clymont, 1902

Στο άρθρο αυτό θα εξετάσουμε δειγματοληπτικά πώς περιγράφουν το πανόραμα τής ερήμωσης και το πάζλ των εποικισμών τού ελλαδικού χώρου μερικοί από τους πολλούς περαστικούς ταξιδιώτες, φιλέλληνες, πρεσβευτές κ.λπ. ξένους, που άφησαν χρονικά και γραπτές εντυπώσεις με πληροφορίες και παρατηρήσεις...


 


Το εθνογραφικό χάος
και η γέννηση των εθνικισμών
στα Βαλκάνια


Οι βαλκανικοί πόλεμοι ξεσπούν το 1912, όταν η Σερβία, η Βουλγαρία, η Ελλάδα και το Μαυροβούνιο κηρύσσουν τον πόλεμο κατά τής οθωμανικής αυτοκρατορίας διεκδικώντας τα εδάφη της στα Βαλκάνια.

Η οθωμανική εξουσία κατέρρευσε μέσα σε λίγους μήνες. Δεκάδες χιλιάδες στρατιώτες έχασαν την ζωή τους, ενώ εκατοντάδες χιλιάδες ήταν οι πρόσφυγες, που εγκατέλειψαν τα σπίτια τους.

Οι βαλκανικοί πόλεμοι αποτέλεσαν ριζική τομή, που άλλαξε την ζωή των ανθρώπων. Υπάρχει το «πριν» και το «μετά». Αυτή η ριζική τομή δεν έγινε μόνο στο υλικό επίπεδο, έγινε και στο επίπεδο τού τρόπου, που σκέπτονται και θυμούνται οι άνθρωποι.

Μέσα στους εθνικούς πανηγυρισμούς, το παρελθόν ξεχάστηκε. Για πολλές χώρες η οθωμανική περίοδος ήταν μια σκοτεινή εποχή, όπου τίποτε δεν άλλαξε για 400 χρόνια. Η μνήμη τής συμβίωσης των διαφορετικών εθνοτικών και θρησκευτικών ομάδων στην οθωμανική αυτοκρατορία δεν ήταν χρήσιμη για τα καινούρια έθνη-κράτη. Χρειάζονταν την ιστορία των δικών τους απελευθερωτικών αγώνων, για να δημιουργήσουν την καινούρια εθνική τους ταυτότητα. Πολύ συστηματικά, τα εθνικά κράτη αποσιώπησαν τη μνήμη αυτή, έτσι ώστε πάνω σ΄αυτή την μνήμη να φτιαχτεί μια νέα μνήμη, η μνήμη, δηλαδή, τού έθνους-κράτους...


 


Και οι μετέπειτα εποικισμοί τους,
σύμφωνα με περιγραφές
ξένων αρχαιολόγων,
ιστορικών και περιηγητών

Ο νεορωμείκος εθνικισμός έχει στοχοποιήσει τον «μισέλληνα» Jakob Philipp Fallmerayer, έναν από τους ιστορικούς, που αμφισβήτησαν το μύθο τής συνέχειας στον ελλαδικό χώρο και στο χρόνο, ο οποίος όμως, πλάστηκε μόλις τον 19ο αιώνα από θεωρητικούς τής Ρωμιοσύνης, που επιχείρησαν να πείσουν τους σλάβους, βλάχους, αρβανίτες κ.λπ. ρωμιούς επήλυδες, ότι δήθεν ήταν απόγονοι αρχαίων ελλήνων.

Ο Fallmerayer όμως, δεν ήταν ο μόνος. Στο άρθρο αυτό, που εστιάζεται στην κατάσταση, που επικρατούσε στα νησιά τού Αιγαίου το Μεσαίωνα, παρατίθενται άγνωστες και σπάνιες μαρτυρίες από πλήθος περιηγητών (ιστορικών, αρχαιολατρών κ.λπ.), οι οποίοι σε χρονικό εύρος εκατοντάδων χρόνων περιγράφουν πολλά νησιά ως ακατοίκητα, παντελώς έρημα.

Μεγάλες μάστιγες ήταν οι πόλεμοι, οι συχνές θανατηφόρες επιδημίες και η πειρατεία, εξ αιτίας τής οποίας χιλιάδες κάτοικοι των νησιών -και όχι μόνο- σύρθηκαν ως δούλοι στα παζάρια τής Ανατολής. Τα πληθυσμιακά κενά τα αναπλήρωναν κατά καιρούς διάφορες ομάδες ανθρώπων από άλλα μέρη, όπως από τη βόρεια Αφρική, την Ανατολή και σε αρκετές περιπτώσεις, όπως θα δούμε, φτωχοί αλβανοί...